فصل ۱ — آشنایی با کانتینر
کانتینر چیست و چرا Docker همهجا هست؟فصل ۲ — کار با کانتینر و ایمیج
docker run — اجرا، پورت، حجم نام و متغیرها مدیریت کانتینرها و ایمیجها: ps، logs، exec و پاکسازیفصل ۳ — Dockerfile و پروژه واقعی
Dockerfile — ساختن ایمیج برنامه خودتانفصل ۴ — Compose و استقرار روی سرور
Docker Compose — چند کانتینر با یک فایل استقرار روی هاست/VPS — از nginx معکوس تا SSLپروژه عملی پایان دوره
پروژه پایانی — استقرار کامل برنامه Node + MySQL روی سرورپروژه پایانی — استقرار کامل برنامه Node + MySQL روی سرور
پروژه پایانی دوره: برنامه API دوره Node را با Dockerfile و Compose بستهبندی میکنید، دیتابیس با volume ماندگار میشود، nginx معکوس مینشیند و SSL میگیرید — چرخه کامل «کد → ایمیج → سرور → دامنه با HTTPS».
راهحل قدمبهقدم پروژه
-
۱
هدف پروژه
بستهبندی برنامه با Docker و استقرار روی یک VPS با دامنه و SSL، بههمراه بکاپ خودکار دیتابیس.
-
۲
الزامات و موارد موردنیاز
یک VPS اوبونتو با دسترسی root و دامنه متصل؛ docker نصب؛ پروژه API دوره Node یا هر برنامه ساده دیگر.
-
۳
قدم ۱ — Dockerfile و .dockerignore
طبق درس Dockerfile بسازید: پایه node:20-alpine، کپی package.json، npm ci --omit=dev، کپی کد، EXPOSE و CMD. .dockerignore با node_modules و .git و data.
-
۴
قدم ۲ — compose با دیتابیس
دو سرویس: app با build و پورت داخلی، db با mysql:8 و volume و healthcheck. app با depends_on منتظر سلامت db. متغیرها از فایل .env (روی سرور میسازید، در گیت نیست).
-
۵
قدم ۳ — بالا آوردن و تست داخلی
docker compose up -d --build؛ لاگها را ببینید؛ داخل کانتینر app با curl تست کنید: http://db:3306 از دید app یعنی شبکه مشترک درست است. اتصال واقعی دیتابیس را با یک کوئری ساده چک کنید.
-
۶
قدم ۴ — nginx معکوس و SSL
کانفگ دامنه با proxy_pass به پورت app (فقط 127.0.0.1). بعد certbot --nginx برای SSL و ریدایرکت HTTP→HTTPS. تست مرورگر: قفل سبز.
-
۷
قدم ۵ — بکاپ و آپدیت بیدردسر
اسکریپت backup.sh با کرون شبانه که حجم دیتابیس را tar میکند و ۷ نسخه نگه میدارد. گردش آپدیت: git pull → compose up -d --build. یک رولبک را تمرین کنید: تگ قبلی را دوباره up کنید.
نکات مهم
- ◆ قبل از خواندن راهحل، خودتان حداقل ۳۰ دقیقه تلاش کنید؛ یادگیری واقعی در همین تلاش اتفاق میافتد.
- ◆ راهحل را بعد از دیدن، عمداً تغییر دهید و دوباره اجرا کنید تا با هر خط آن آشنا شوید.
- ◆ اگر جایی گیر کردید، فقط بخش مشکل را جستجو کنید، نه کل پروژه را — دامنه جستجوی کوچک یادگیری را عمیقتر میکند.
کد کامل راهحل پروژه
# ساختار پروژه روی سرور:
# myapp/
# ├─ Dockerfile
# ├─ docker-compose.yml
# ├─ .env (روی سرور ساخته میشود)
# ├─ app.js …
# └─ scripts/backup.sh
# .env:
# DB_HOST=db
# DB_USER=root
# DB_PASS=secret123
# NODE_ENV=production
# scripts/backup.sh
docker run --rm -v myapp_mysql_data:/data -v /home/deploy/backups:/backup alpine \
tar czf /backup/db-$(date +%F).tgz /data
ls -t /home/deploy/backups/db-*.tgz | tail -n +8 | xargs -r rm
# کرون شبانه (crontab -e):
# 30 3 * * * /home/deploy/myapp/scripts/backup.sh
# گردش کار آپدیت:
git pull
docker compose up -d --build
docker compose logs -f app | head -50
خروجی مورد انتظار
نتایج مورد انتظار: مرورگر https://myapp.ir با قفل سبز پاسخ API میدهد. docker compose ps: دو سرویس Up و db healthy. پس از ریبوت سرور، هر دو کانتینر خودکار بالا میآیند (restart policy). پوشه backups هر شب یک فایل tar جدید دارد.
چالش اضافه (اختیاری)
دو نسخه app را پشت nginx با پورتهای مختلف بالا ببرید و تست rollback واقعی انجام دهید.
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!