فصل ۱ — آشنایی و شروع
HTML چیست و چطور کار میکند؟ انتخاب ویرایشگر و آمادهسازی محیط کار اسکلت پایه صفحه: DOCTYPE، html، head و body المانها: آناتومی تگها و تودرتویی اتریبیوتها: اطلاعات اضافه روی المانها تیترها: از h1 تا h6 و سلسلهمراتب درست پاراگرافها و قالببندی متن: p، br، hr و pre استایلدهی در HTML: اتریبیوت style و مسیر درست CSS قالببندی متن: strong، em، mark، sub و بقیه کامنتها: یادداشت در کد و دیباگ سریعفصل ۲ — رنگ، متن و باکسها
رنگها در وب: نام، HEX و RGB نویسههای خاص: از nbsp تا علامتهای نمادین بلاک و اینلاین: div و span و منطق چیدمانفصل ۳ — لینک، تصویر و رسانه
لینکها: تگ a با href و target تصاویر: تگ img با src، alt و اندازه جاسازی محتوای دیگر با iframe جدولها: ساخت داده جدولی درست و تمیز لیستها: ul، ol و لیستهای توصیفی class و id در عمل: هدفگیری المانهافصل ۴ — فرمها
فرمها: تگ form و جمعآوری داده کاربر انواع input: از text تا date و file اعتبارسنجی فرم بدون کدنویسی select، textarea و دکمههای فرمفصل ۵ — چندرسانهای و ساختار معنایی
صدا و تصویر متحرک: تگهای audio و video تگهای معنایی: header، nav، main، article و footer متاتگها و سئوی صفحه: title، description و OG دسترسپذیری (a11y): سایتی برای همه کاربرانفصل ۶ — فرم پیشرفته و المانهای تعاملی
اتریبیوتهای پیشرفته فرم: autocomplete، enctype و novalidate datalist و output: پیشنهاد خودکار و نمایش نتیجه progress و meter: نمایش پیشرفت و مقدار اندازهگیری details و summary: آکاردئون بومی بدون جاوااسکریپت dialog: مودال بومی مرورگر بدون کتابخانه template: قالب مخفی برای تکرار محتوا با JSفصل ۷ — head، انکودینگ و نمادها
تور کامل head: base، link، style و script charset و UTF-8: ریشه خرابی متن فارسی فاوآیکون: آیکون سایت در تب، بوکمارک و موبایل انکودینگ URL: فاصله چطور %20 میشود ایموجی و نمادها: یونیکد در صفحهفصل ۸ — گرافیک و واکنشگرایی
HTML واکنشگرا: viewport و پایههای طراحی واکنشگرا picture و srcset: تصویر مناسب هر صفحهنمایش SVG: گرافیک برداری داخل HTML canvas: بوم نقاشی با جاوااسکریپتفصل ۹ — APIهای مرورگر
Drag & Drop API: کشیدن و رها کردن المانها Web Storage: ذخیرهسازی در مرورگر با localStorage Geolocation API: گرفتن موقعیت کاربر Web Worker: پردازش سنگین بدون فریز شدن صفحهفصل ۱۰ — المانهای تکمیلی و جمعبندی
نقلقول و نشانی: blockquote، q، abbr و address کد در متن: code، kbd، samp و var Markdown در برابر HTML: کی از کدام؟ ARIA و نقشها: وقتی HTML بهتنهایی کافی نیست بهترین شیوهها و چکلیست نهایی HTMLتصاویر: تگ img با src، alt و اندازه
تصویر پرکاربردترین رسانه وب است و با تگ خالی <img> جاگذاری میشود. دو اتریبیوت الزامی دارد: src آدرس فایل تصویر و alt متن جایگزین. موضوع مهم دیگر فرمتهاست: JPG برای عکسهای فشرده، PNG برای شفافیت و WebP برای بهترین فشردهسازی — انتخاب درست فرمت، سرعت سایت را چند برابر میکند.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
گذاشتن تصویر پایه
<img src="images/cat.jpg" alt="گربه"> کافی است. اگر تصویر کنار HTML شماست، آدرس نسبی بنویسید؛ اگر از سایت دیگر میآید آدرس کامل https بدهید. مسیر غلط یعنی آیکون شکسته — رایجترین خطای تازهکارها.
-
۲
alt — اجباری و مفید
متن alt در سه جا به کار میآید: وقتی تصویر لود نشود نمایش داده میشود، صفحهخوان برای نابینایان میخواندش و گوگل برای سئوی تصاویر استفاده میکند. توصیف کوتاه و دقیق بنویسید: «گربه خاکستری روی مبل» بهتر از «عکس1».
-
۳
کنترل اندازه
با width و height اندازه بدهید تا مرورگر قبل از لود، جا را رزرو کند و صفحه «نپرد» (رفع CLS). در CSS با max-width:100% کاری میکنید تصویر در موبایل از قاب بیرون نزند؛ این یک خط، فیکس رایج صفحات واکنشگرا است.
-
۴
فرمت مناسب
عکس دوربین با فونتهای ریز → JPG. تصویر با شفافیت یا متن تیز → PNG. انتخاب مدرن و سبکتر → WebP که حدود ۳۰٪ کمتر از JPG حجم دارد و همه مرورگرهای جدید پشتیبانی میکنند. برای آیکونهای ساده SVG بهترین است چون در هر اندازهای شارپ میماند.
-
۵
تصویر واکنشگرا
برای سادگی از CSS استفاده کنید: img { max-width:100%; height:auto; } این قانون ساده کافی است تا تصاویر در همه صفحهنمایشها با قاب هماندازه شوند. برای حالتهای پیشرفته (تصویر متفاوت برای موبایل) تگ picture و srcset دارید که در دورههای پیشرفته میبینید.
نکات مهم
- ◆ همیشه width و height بنویسید تا صفحه هنگام لود نپرد.
- ◆ تصاویر را قبل از آپلود فشرده کنید؛ ابزار تبدیل PNG به WebP همین سایت اینجا به کار میآید.
- ◆ تصویر تزئینی (نقشی در محتوا ندارد) alt="" خالی بگیرید.
کد یا مسیر نمونه
<img src="images/cat.jpg" alt="گربه خاکستری روی مبل"
width="400" height="300">
<figure>
<img src="images/chart.png" alt="نمودار رشد فروش ۱۴۰۴" style="max-width:100%">
<figcaption>نمودار ۱ — رشد فروش در نیمه اول سال</figcaption>
</figure>
اجرای زنده کد HTML
کد را ویرایش کنید و «اجرای کد» را بزنید — خروجی واقعی مرورگر همینجا رندر میشود؛ مثل آزمایشگاه w3schools.
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!