فصل ۱ — ترمینال و سیستم فایل
ترمینال چیست و چرا توسعهدهنده به آن نیاز دارد؟ دستکاری فایل و پوشه: cp، mv، rm و findفصل ۲ — دسترسی و پردازش
مجوزهای فایل: chmod، chown و کاربران پردازشها: ps، kill، پسزمینه و سرویسهای systemdفصل ۳ — متن، جستجو و خط لوله
grep، pipe و متنپردازش: قدرت خط لوله یونیکسفصل ۴ — سرور و نگهداری
SSH — اتصال امن به سرور و کلیدهای احراز مدیریت پکیج، کرون و نگهداری سرورپروژه عملی پایان دوره
پروژه پایانی — آمادهسازی سرور تازه برای میزبانی سایتدستکاری فایل و پوشه: cp، mv، rm و find
چهار دستور پایه مدیریت فایل: cp کپی، mv جابهجایی و تغییر نام (همان کار cut)، rm حذف، mkdir ساخت پوشه. و find — جستجوی قدرتمند که با ترکیب شرطها هر فایلی را پیدا میکند؛ ابزار پاکسازی لاگها و کش در سرورها همین است.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
cp و mv با دقت
cp file.txt backup.txt کپی؛ cp -r پوشه کپی میکند. mv old.txt new.txt تغییر نام؛ mv file /tmp انتقال. دستور mv برگشت ندارد اگر روی فایل موجود بنویسید — -i پرسش قبل از بازنویسی میدهد.
-
۲
rm و دو پرچم خطرناک
rm file؛ rm -r پوشه (بازگشتی)؛ rm -rf همهچیز بیپرسش — فقط برای مسیرهایی که مطمئنید. هیچ سطل زبالهای نیست؛ rm یعنی حذف قطعی. برای امنیت: -i یا alias rm='rm -i' در rc.
-
۳
mkdir و ساختار پروژه
mkdir -p src/{components,utils,tests} چند پوشه تو در تو با یک دستور میسازد (brace expansion). اسکلت پروژه با یک خط ساخته میشود.
-
۴
find — جستجوی حرفهای
find . -name '*.log' همه لاگها؛ find . -size +10M فایلهای بزرگ؛ find /var/log -mtime +30 -delete لاگهای ۳۰ روزه را پاک میکند. خروجی find را به دستور دیگر بدهید (درس خط لوله).
نکات مهم
- ◆ rm -rf را فقط با مسیر مطلق کامل بنویسید؛ هرگز با wildcard در مسیرهای حساس.
- ◆ قبل از find -delete، همان شرط را بدون delete اجرا کنید تا لیست را ببینید.
- ◆ پوشههای تو در تو را با mkdir -p بسازید؛ بدون -p خطای مسیر میگیرید.
کد یا مسیر نمونه
mkdir -p site/{src/{css,js},docs,tests}
cp README.md backup/
mv draft.md docs/spec.md
find . -name '*.tmp' -delete
find . -type f -name '*.php' | wc -l # شمارش فایلهای PHP
# پاکسازی امن لاگهای قدیمی:
find /var/log/myapp -name '*.log' -mtime +30
# خروجی چک شد؟ حالا حذف:
find /var/log/myapp -name '*.log' -mtime +30 -delete
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!