فصل ۱ — مبانی UI/UX
UI و UX چیست و چه تفاوتی دارند؟ فرایند دیزاینثینکینگ در پنج مرحله قوانین روانشناسی که هر طراح باید بلد باشد ابزارهای طراح و گردشکار یک پروژهفصل ۲ — تحقیق و ساختار محصول
تحقیق کاربر: روشهای کیفی و کمّی مصاحبه کاربر: سؤالهای درست و خطاهای رایج پرسونا و سناریو: چهرهسازی از کاربر واقعی نقشه سفر کاربر: از برخورد اول تا هدف معماری اطلاعات و فلوی کاربر وایرفریم کمدقت: طرح اولیه روی کاغذ و فیگما وایرفریم پردقت: پل به طراحی نهاییفصل ۳ — فیگما و پروتوتایپ
شروع کار با فیگما: فریم، لایه و صفحه Auto Layout: چیدمان هوشمند در فیگما کامپوننت و واریانت در فیگما پروتوتایپ تعاملی و تست با آنفصل ۴ — مبانی بصری: چیدمان، تایپ و رنگ
اصول گشتالت: مغز چطور گروه میکند؟ سلسلهمراتب بصری: چشم اول کجا میرود؟ گرید و سیستم ستونها فاصلهگذاری، سیستم ۸ پیکسلی و فضای سفید تایپوگرافی UI و مقیاس تایپ تایپوگرافی فارسی: فونتها و قواعد مخصوص رنگ در UI: هارمونی و قانون ۶۰-۳۰-۱۰ کنتراست رنگ و استاندارد WCAG رنگ در کد: متغیرهای CSS و تم تاریکفصل ۵ — کامپوننتها و فیدبک
دکمهها و حالتهای تعاملی طراحی فرم: فیلد، لیبل و اعتبارسنجی UX نویگیشن: منو، تبها و breadcrumbs آیکونگرافی: یک زبان بصری منظم تصاویر و رسانه: اندازه، نسبت و بارگذاری مودال و دیالوگ: وقتی وقفه لازم است توست و نوتیفیکیشن: فیدبک بدون وقفه لودینگ، اسکلتون و پیشرفتفصل ۶ — ریسپانسیو و دسترسپذیری
طراحی موبایلفرست ریسپانسیو و بریکپوینتها دسترسپذیری: طراحی برای همه ARIA و ناوبری کیبورد طراحی RTL برای فارسی میکرواینترکشن و انیمیشن با معنافصل ۷ — دیزاین سیستم و تحویل
دیزاین سیستم: توکن، کامپوننت و مستندسازی توکنهای دیزاین: پل فیگما و کد تحویل به توسعهدهنده (Handoff) بازبینی پیادهسازی (Design QA)فصل ۸ — ارزیابی و مسیر حرفهای
ده اصل کاربردپذیری نیلسن تست کاربردپذیری: دیدن کاربر واقعی تست A/B: تصمیم با داده متریکهای UX: اندازهگیری تجربه پورتفولیو و نوشتن کیساستادیده اصل کاربردپذیری نیلسن
ده اصل کاربردپذیری Jakob Nielsen قدیمیترین و کاربردیترین چکلیست طراحی است؛ با آن میتوانید یک صفحه را در ده دقیقه ارزیابی کنید و ایرادها را با زبان مشترک توضیح دهید. اصلها از تحقیق واقعی بیرون آمدهاند: بازخورد واضح، تطابق با دنیای واقعی، کنترل کاربر، سازگاری، جلوگیری از خطا و شناخت بهجای یادآوری، از جمله مهمترینهایشان. در پایان میتوانید هر صفحه را با همین ده اصل ارزیابی و ایرادهایش را با زبان مشترک گزارش کنید.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
پنج اصل اول
۱) بازخورد سیستم: هر اکشن پاسخ دارد (لودینگ، توست، حالت دکمه). ۲) تطابق با دنیای واقعی: زبان کاربر نه اصطلاح داخلی. ۳) کنترل کاربر: undo و خروج روشن است. ۴) سازگاری و استاندارد: سبد بالا، لوگو به خانه. ۵) جلوگیری از خطا: تأیید برای کارهای مخرب، محدودسازی ورودی.
-
۲
پنج اصل دوم
۶) شناخت بهجای یادآوری: گزینهها را نشان دهید نه اینکه کاربر حفظ کند؛ لیبل دائم بهتر از placeholder. ۷) انعطافپذیری: میانبر برای کاربران ماهر. ۸) طراحی زیبا و مینیمال: حذف اطلاعات غیرضروری. ۹) کمک به شناسایی خطا: پیام دقیق و راهحلدار. ۱۰) راهنما و مستندات: کوتاه و جستجوشدنی.
-
۳
استفاده عملی از اصلها
هر صفحه را با ده اصل ارزیابی کنید و برای هر نقص، مثال مشخص بنویسید («در فرم ثبتنام، خطای ایمیل نمیگوید مشکل چیست — اصل ۹»). این ارزیابی را در جلسات طراحی بهعنوان زبان مشترک به کار ببرید؛ بحث سلیقه به بحث اصل تبدیل میشود.
نکات مهم
- ◆ اصلها را در بازبینی هر طراحی جدید بهشکل چکلیست سریع اجرا کنید.
- ◆ بیشتر ریزش کاربران با اصلهای ۱ (بازخورد) و ۵ (جلوگیری از خطا) رفع میشود.
- ◆ اصلها جایگزین تست کاربر نیستند؛ ابزار ارزیابی سریع قبل و بعد از تستاند.
کد یا مسیر نمونه
<!-- ارزیابی نمونه با اصلهای نیلسن -->
<ul class="heuristic-review">
<li><b>اصل ۱ — بازخورد:</b> دکمه ارسال بدون حالت loading ❌</li>
<li><b>اصل ۵ — جلوگیری از خطا:</b> حذف حساب بدون تأیید ❌</li>
<li><b>اصل ۶ — شناخت:</b> لیبل فیلدها پس از پر شدن میمانند ✅</li>
<li><b>اصل ۹ — پیام خطا:</b> «ایمیل شامل @ نیست» ✅</li>
</ul>
اجرای زنده کد HTML
کد را ویرایش کنید و «اجرای کد» را بزنید — خروجی واقعی مرورگر همینجا رندر میشود؛ مثل آزمایشگاه w3schools.
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!