فصل ۱ — شروع پایتون
پایتون چیست و چرا محبوبترین زبان دنیاست؟ محیط پروژه: venv و مدیریت پکیجهافصل ۲ — متغیرها و انواع داده
متغیرها و انواع پایه داده رشتهها: متدهای متن در پایتون لیست، تاپل، دیکشنری و مجموعهفصل ۳ — کنترل جریان
شرطها: if و elif و else حلقهها: for و while در پایتونفصل ۴ — توابع و ماژولها
توابع: def، پارامترها و return ماژولها و کتابخانه استانداردفصل ۵ — کلاس و برنامهنویسی شیءگرا
کلاسها و شیءگرایی در پایتونفصل ۶ — پروژه عملی
کار با فایل و JSON پروژه پایانی: مدیریت کارها در خط فرمانفصل ۷ — سینتکس، عملگرها و ورودی/خروجی
سینتکس و تورفتگی: قواعد خط پایتون عملگرها: حساب، مقایسه، منطق و عضویت ورودی و خروجی: print و input در عمق اعداد و تبدیل نوع (casting) f-string در عمق: فرمتدهی حرفهایفصل ۸ — ساختمانهای داده در عمق
لیست در عمق: متدها، برش و کپی تاپل: ثابتها و بازکردن مقادیر مجموعهها: عضویت سریع و عملیات ریاضی دیکشنری در عمق: get، setdefault و ادغام کامپریهنشن: list، dict و set enumerate، zip و ابزارهای پیمایش match/case: تطبیق الگو در پایتون ۳.۱۰+فصل ۹ — توابع در عمق
*args و **kwargs: پارامترهای انعطافپذیر lambda و توابع درجهیک بازگشت: تابعی که خودش را صدا میزند اسکوپ: local، global و nonlocal تایپ هینت: نوعنویسی در پایتون مدرنفصل ۱۰ — شیءگرایی در عمق
وراثت و چندریختی متدهای جادویی (dunder) کپسولاسیون: property، خصوصی و انواع متد dataclass: کلاس دادهمحور آماده کلاس انتزاعی، Protocol و duck typingفصل ۱۱ — خطاها، فایلها و ماژولها
خطاها: try/except/finally و raise فایلها در عمق: خواندن، نوشتن و pathlib CSV: خواندن و نوشتن جداول ماژول و پکیج خودتان + __main__ os و sys: سیستمعامل و مفسرفصل ۱۲ — زمان، ریاضی و ابزارهای پیشرفته
تاریخ و زمان: datetime و timedelta math و random: محاسبات و تصادف عبارات باقاعده: ماژول re ایتریتور و ژنراتور: yield کلوژر و دکوراتور بهترین شیوهها: کد پایتونی تمیزlambda و توابع درجهیک
در پایتون توابع «شهروند درجه یک»اند: مثل هر مقدار دیگری به متغیر داده میشوند، در لیست مینشینند و به تابع دیگر پاس میروند. lambda شکل کوتاه تعریف همان توابع است — یک عبارت، بدون نام — و بیشتر بهعنوان کلید sort و داخل map و filter دیده میشود. این مفهوم پایه callbackها و دکوراتورها هم هست.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
سینتکس و محدودیت
lambda x: x * 2 یعنی تابعی بینام که همان عبارت را برمیگرداند — بدون return و فقط یک عبارت. برای منطق چندخطی، def معمولی بنویسید؛ lambda جای توابع کوچک یکخطی است نه جایگزین همه توابع.
-
۲
ستاره کاربردها: کلید مرتبسازی
رایجترین جا: sorted(products, key=lambda p: p["price"]) و sort با چند معیار: key=lambda p: (p["category"], -p["price"]) — تاپل کلید، اول گروه بعد قیمت نزولی. max و min هم همین key را دارند: max(products, key=lambda p: p["price"]).
-
۳
map و filter
map(f, items) هر عضو را تبدیل میکند و filter(pred, items) صافی میگذارد — هر دو iterator میدهند پس با list(...) تبدیل کنید. در پایتون مدرن، کامپریهنشن اغلب خواناتر است: [f(x) for x in items]؛ ولی map/filter را در کدهای دیگران میبینید پس بخوانیدشان بلدید.
-
۴
تابع بهعنوان آرگومان
الگوی callback پایتونی: def apply(fn, value): return fn(value) — apply(abs, -5). حتی متدها را هم میشود پاس داد: names = list(map(str.strip, raw_lines)) — بدون lambda. این «تابع مثل داده» پایه دکوراتورهاست که در درس خودش کامل میشود.
نکات مهم
- ◆ lambda فقط یک عبارت؛ برای بیشتر از آن از def استفاده کنید.
- ◆ کلید مرتبسازی چندمعیاره را با تاپل بدهید: (گروه، -قیمت).
- ◆ مقایسه معیار پیچیده را به تابع معمولی بدهید تا خوانا بماند.
کد یا مسیر نمونه
products = [
{"title": "کتاب", "cat": "آفیس", "price": 120000},
{"title": "ماوس", "cat": "گیمینگ", "price": 85000},
{"title": "کیبورد", "cat": "گیمینگ", "price": 2400000},
]
print(sorted(products, key=lambda p: p["price"]))
print(sorted(products, key=lambda p: (p["cat"], -p["price"])))
print(max(products, key=lambda p: p["price"])["title"])
nums = [1, 2, 3, 4, 5]
print(list(map(lambda n: n * n, nums))) # مربعها
print(list(filter(lambda n: n % 2 == 0, nums))) # زوجها
# معادل کامپریهنشن — در پایتون مدرن خواناتر:
print([n * n for n in nums])
print([n for n in nums if n % 2 == 0])
def apply(fn, value):
return fn(value)
print(apply(abs, -5))
print(apply(str.strip, " متن "))
raw = [" ali ", " sara"]
print(list(map(str.strip, raw))) # متد هم میشود پاس داد
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!