فصل ۱ — شروع پایتون
پایتون چیست و چرا محبوبترین زبان دنیاست؟ محیط پروژه: venv و مدیریت پکیجهافصل ۲ — متغیرها و انواع داده
متغیرها و انواع پایه داده رشتهها: متدهای متن در پایتون لیست، تاپل، دیکشنری و مجموعهفصل ۳ — کنترل جریان
شرطها: if و elif و else حلقهها: for و while در پایتونفصل ۴ — توابع و ماژولها
توابع: def، پارامترها و return ماژولها و کتابخانه استانداردفصل ۵ — کلاس و برنامهنویسی شیءگرا
کلاسها و شیءگرایی در پایتونفصل ۶ — پروژه عملی
کار با فایل و JSON پروژه پایانی: مدیریت کارها در خط فرمانفصل ۷ — سینتکس، عملگرها و ورودی/خروجی
سینتکس و تورفتگی: قواعد خط پایتون عملگرها: حساب، مقایسه، منطق و عضویت ورودی و خروجی: print و input در عمق اعداد و تبدیل نوع (casting) f-string در عمق: فرمتدهی حرفهایفصل ۸ — ساختمانهای داده در عمق
لیست در عمق: متدها، برش و کپی تاپل: ثابتها و بازکردن مقادیر مجموعهها: عضویت سریع و عملیات ریاضی دیکشنری در عمق: get، setdefault و ادغام کامپریهنشن: list، dict و set enumerate، zip و ابزارهای پیمایش match/case: تطبیق الگو در پایتون ۳.۱۰+فصل ۹ — توابع در عمق
*args و **kwargs: پارامترهای انعطافپذیر lambda و توابع درجهیک بازگشت: تابعی که خودش را صدا میزند اسکوپ: local، global و nonlocal تایپ هینت: نوعنویسی در پایتون مدرنفصل ۱۰ — شیءگرایی در عمق
وراثت و چندریختی متدهای جادویی (dunder) کپسولاسیون: property، خصوصی و انواع متد dataclass: کلاس دادهمحور آماده کلاس انتزاعی، Protocol و duck typingفصل ۱۱ — خطاها، فایلها و ماژولها
خطاها: try/except/finally و raise فایلها در عمق: خواندن، نوشتن و pathlib CSV: خواندن و نوشتن جداول ماژول و پکیج خودتان + __main__ os و sys: سیستمعامل و مفسرفصل ۱۲ — زمان، ریاضی و ابزارهای پیشرفته
تاریخ و زمان: datetime و timedelta math و random: محاسبات و تصادف عبارات باقاعده: ماژول re ایتریتور و ژنراتور: yield کلوژر و دکوراتور بهترین شیوهها: کد پایتونی تمیزکپسولاسیون: property، خصوصی و انواع متد
کپسولاسیون یعنی داده داخلی کلاس از دسترسی مستقیم و خرابکننده محافظت شود و از بیرون فقط از مسیرهای کنترلشده خوانده و نوشته شود. پایتون بهشکل قراردادی با زیرخط شروع میکند و با دکوراتور @property خواندن و نوشتن را با اعتبارسنجی میبندد. @classmethod و @staticmethod هم سه نوع متد را کامل میکنند.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
خصوصی با زیرخط
_name یعنی «داخلی — دست نزنید» (قرارداد) و __name یعنی خصوصی واقعی: پایتون نام را مَنگل میکند به _ClassName__name و دسترسی مستقیم بیرون خطا میدهد. پایتون قفل فولادی ندارد؛ قرارداد و مانگل — ولی همین هم جلوی خرابکاری تصادفی را میگیرد.
-
۲
@property — خواندن محاسبهای
با @property متدی بهشکل خاصیت خوانده میشود: obj.price بدون پرانتز — جای درست محاسبات مشتقشده مثل قیمت با مالیات. مصرفکننده حس خاصیت ساده میکند و شما آزادانه بعداً منطق اضافه میکنید بدون تغییر کد بیرون.
-
۳
@price.setter — نوشتن با اعتبارسنجی
با @price.setter نوشتن هم کنترل میشود: مقدار منفی را رد کنید یا نرمال کنید. اینجا جای اعتبارسنجی است که خطای معنادار بدهید — الگوی تمیز: داده خام خصوصی (__price)، خواندن با getter و نوشتن با setter کنترلشده.
-
۴
@classmethod و @staticmethod
@classmethod اولین پارامتر cls دارد و به کلاس دسترسی دارد — جا سازندههای جایگزین: Product.from_json(data). @staticmethod نه self دارد نه cls — تابع مرتبط با کلاس که به state نیاز ندارد: Product.validate(price). متد معمولی با self برای رفتار نمونه است.
نکات مهم
- ◆ فیلد داخلی را __ بگذارید و با property مسیر کنترلشده بدهید.
- ◆ اعتبارسنجی را در setter متمرکز کنید تا همه مسیرهای نوشتن امن باشند.
- ◆ سازنده جایگزین (from_json و ...) را با @classmethod بسازید.
کد یا مسیر نمونه
class Product:
def __init__(self, title: str, price: int):
self.title = title
self.__price = price # خصوصی واقعی
@property
def price(self) -> int:
return self.__price
@price.setter
def price(self, value: int):
if value < 0:
raise ValueError("قیمت منفی مجاز نیست")
self.__price = value
@property
def with_tax(self) -> int:
return round(self.__price * 1.09)
@classmethod
def from_json(cls, data: dict) -> "Product":
return cls(data["title"], data["price"])
@staticmethod
def is_valid(price: int) -> bool:
return isinstance(price, int) and price >= 0
book = Product("کتاب", 120000)
print(book.price, book.with_tax) # مثل خاصیت، بدون پرانتز
book.price = 150000 # setter اجرا میشود
print(book.with_tax)
second = Product.from_json({"title": "مداد", "price": 25000})
print(second.title, second.price)
print(Product.is_valid(-5))
try:
book.price = -1
except ValueError as e:
print("خطا:", e)
# print(book.__price) # AttributeError — خصوصی است
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!