فصل ۱ — شروع پایتون

پایتون چیست و چرا محبوب‌ترین زبان دنیاست؟ محیط پروژه: venv و مدیریت پکیج‌ها

فصل ۲ — متغیرها و انواع داده

متغیرها و انواع پایه داده رشته‌ها: متدهای متن در پایتون لیست، تاپل، دیکشنری و مجموعه

فصل ۳ — کنترل جریان

شرط‌ها: if و elif و else حلقه‌ها: for و while در پایتون

فصل ۴ — توابع و ماژول‌ها

توابع: def، پارامترها و return ماژول‌ها و کتابخانه استاندارد

فصل ۵ — کلاس و برنامه‌نویسی شیءگرا

کلاس‌ها و شیءگرایی در پایتون

فصل ۶ — پروژه عملی

کار با فایل و JSON پروژه پایانی: مدیریت کارها در خط فرمان

فصل ۷ — سینتکس، عملگرها و ورودی/خروجی

سینتکس و تورفتگی: قواعد خط پایتون عملگرها: حساب، مقایسه، منطق و عضویت ورودی و خروجی: print و input در عمق اعداد و تبدیل نوع (casting) f-string در عمق: فرمت‌دهی حرفه‌ای

فصل ۸ — ساختمان‌های داده در عمق

لیست در عمق: متدها، برش و کپی تاپل: ثابت‌ها و باز‌کردن مقادیر مجموعه‌ها: عضویت سریع و عملیات ریاضی دیکشنری در عمق: get، setdefault و ادغام کامپریهنشن: list، dict و set enumerate، zip و ابزارهای پیمایش match/case: تطبیق الگو در پایتون ۳.۱۰+

فصل ۹ — توابع در عمق

*args و **kwargs: پارامترهای انعطاف‌پذیر lambda و توابع درجه‌یک بازگشت: تابعی که خودش را صدا می‌زند اسکوپ: local، global و nonlocal تایپ هینت: نوع‌نویسی در پایتون مدرن

فصل ۱۰ — شیءگرایی در عمق

وراثت و چندریختی متدهای جادویی (dunder) کپسولاسیون: property، خصوصی و انواع متد dataclass: کلاس داده‌محور آماده کلاس انتزاعی، Protocol و duck typing

فصل ۱۱ — خطاها، فایل‌ها و ماژول‌ها

خطاها: try/except/finally و raise فایل‌ها در عمق: خواندن، نوشتن و pathlib CSV: خواندن و نوشتن جداول ماژول و پکیج خودتان + __main__ os و sys: سیستم‌عامل و مفسر

فصل ۱۲ — زمان، ریاضی و ابزارهای پیشرفته

تاریخ و زمان: datetime و timedelta math و random: محاسبات و تصادف عبارات باقاعده: ماژول re ایتریتور و ژنراتور: yield کلوژر و دکوراتور بهترین شیوه‌ها: کد پایتونی تمیز
Python Tutorial فصل ۸ — ساختمان‌های داده در عمق درس آموزشی

تاپل: ثابت‌ها و باز‌کردن مقادیر

تاپل مثل لیست است ولی تغییرناپذیر: یک‌بار ساخته می‌شود و دیگر نمی‌شود عضو اضافه یا کم کرد. این محدودیت، مزیت است — مقادیر مرتبط و ثابت مثل مختصات و رنگ را امن نگه می‌دارد و اجازه می‌دهد تاپل کلید دیکشنری شود. باز‌کردن مقادیر (unpacking) هم یکی از زیباترین عادت‌های کد پایتونی است.

مراحل قدم‌به‌قدم

  1. ۱

    تعریف و تک‌عنصری

    point = (10, 20) و خواندن مثل لیست: point[0]. دام معروف: تک‌عنصری به کاما نیاز دارد نه پرانتز — (5,) تاپل است ولی (5) فقط عدد! بدون پرانتز هم می‌سازد: x, y = 10, 20 در واقع یک تاپل باز شده است.

  2. ۲

    باز‌کردن مقادیر (unpacking)

    x, y = point — تعداد باید بخورَد وگرنه ValueError. با ستاره می‌شود «بقیه» را گرفت: first, *rest = [1, 2, 3, 4]. توابعی که چند مقدار برمی‌گردانند در واقع تاپل می‌دهند: low, high = min_max(nums) — الگوی بسیار رایج.

  3. ۳

    تغییرناپذیری و کاربردها

    تاپل را نمی‌شود تغییر داد: point[0] = 5 خطا می‌دهد — درست مثل محافظ داده. همین باعث می‌شود تاپل کلید دیکشنری باشد (point در dict) و در set بیاید؛ لیست این‌ها را نمی‌تواند. تبدیل: tuple(list) و list(tuple).

  4. ۴

    کی کدام؟

    داده‌ای که ساختارش ثابت و معنایش‌اش «یک واحد» است (مختصات، RGB، رکورد کوچک) تاپل؛ لیستی که رشد و کم می‌شود و پردازش می‌کنید لیست. قاعده سرانگشتی: اگر می‌خواهید حلقه بزنید و عوض کنید، لیست؛ اگر فقط می‌خوانید، تاپل.

نکات مهم

  • ◆ تاپل تک‌عنصری به کاما نیاز دارد: (5,) نه (5).
  • ◆ خروجی چندگانه تابع = تاپل؛ با unpacking بگیریدش.
  • ◆ کلید دیکشنری می‌خواهید؟ تاپل، نه لیست.

کد یا مسیر نمونه

point = (35.7, 51.4)      # مختصات تهران
x, y = point
print(f"عرض {x} | طول {y}")

def min_max(nums):
    return min(nums), max(nums)

low, high = min_max([4, 8, 1, 15, 3])
print(f"کمینه: {low} | بیشینه: {high}")

first, *rest = [1, 2, 3, 4]
print(first, rest)            # 1 [2, 3, 4]

# تاپل به‌عنوان کلید دیکشنری
prices = {("کتاب", "بزرگ"): 150000, ("کتاب", "کوچک"): 90000}
print(prices[("کتاب", "کوچک")])

single = (5,)
print(type(single).__name__, len(single))
print(type((5)).__name__)     # int — پرانتز تنهایی تاپل نمی‌سازد

پرسش و پاسخ این درس (۰)

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه خود را بنویسید

کپچا

دیدگاه شما پس از تأیید مدیر نمایش داده می‌شود.