فصل ۱ — شروع پایتون

پایتون چیست و چرا محبوب‌ترین زبان دنیاست؟ محیط پروژه: venv و مدیریت پکیج‌ها

فصل ۲ — متغیرها و انواع داده

متغیرها و انواع پایه داده رشته‌ها: متدهای متن در پایتون لیست، تاپل، دیکشنری و مجموعه

فصل ۳ — کنترل جریان

شرط‌ها: if و elif و else حلقه‌ها: for و while در پایتون

فصل ۴ — توابع و ماژول‌ها

توابع: def، پارامترها و return ماژول‌ها و کتابخانه استاندارد

فصل ۵ — کلاس و برنامه‌نویسی شیءگرا

کلاس‌ها و شیءگرایی در پایتون

فصل ۶ — پروژه عملی

کار با فایل و JSON پروژه پایانی: مدیریت کارها در خط فرمان

فصل ۷ — سینتکس، عملگرها و ورودی/خروجی

سینتکس و تورفتگی: قواعد خط پایتون عملگرها: حساب، مقایسه، منطق و عضویت ورودی و خروجی: print و input در عمق اعداد و تبدیل نوع (casting) f-string در عمق: فرمت‌دهی حرفه‌ای

فصل ۸ — ساختمان‌های داده در عمق

لیست در عمق: متدها، برش و کپی تاپل: ثابت‌ها و باز‌کردن مقادیر مجموعه‌ها: عضویت سریع و عملیات ریاضی دیکشنری در عمق: get، setdefault و ادغام کامپریهنشن: list، dict و set enumerate، zip و ابزارهای پیمایش match/case: تطبیق الگو در پایتون ۳.۱۰+

فصل ۹ — توابع در عمق

*args و **kwargs: پارامترهای انعطاف‌پذیر lambda و توابع درجه‌یک بازگشت: تابعی که خودش را صدا می‌زند اسکوپ: local، global و nonlocal تایپ هینت: نوع‌نویسی در پایتون مدرن

فصل ۱۰ — شیءگرایی در عمق

وراثت و چندریختی متدهای جادویی (dunder) کپسولاسیون: property، خصوصی و انواع متد dataclass: کلاس داده‌محور آماده کلاس انتزاعی، Protocol و duck typing

فصل ۱۱ — خطاها، فایل‌ها و ماژول‌ها

خطاها: try/except/finally و raise فایل‌ها در عمق: خواندن، نوشتن و pathlib CSV: خواندن و نوشتن جداول ماژول و پکیج خودتان + __main__ os و sys: سیستم‌عامل و مفسر

فصل ۱۲ — زمان، ریاضی و ابزارهای پیشرفته

تاریخ و زمان: datetime و timedelta math و random: محاسبات و تصادف عبارات باقاعده: ماژول re ایتریتور و ژنراتور: yield کلوژر و دکوراتور بهترین شیوه‌ها: کد پایتونی تمیز
Python Tutorial فصل ۱۲ — زمان، ریاضی و ابزارهای پیشرفته درس آموزشی

math و random: محاسبات و تصادف

ماژول math ابزارهای ریاضی آماده دارد: ریشه، گرد کردن جهت‌دار، ثابت pi و فاکتوریل؛ و random برای همه نیازهای تصادفی: تاس، قرعه‌کشی، به‌هم‌ریختن لیست و نمونه‌گیری. در بازی‌ها، شبیه‌سازی‌ها و تست‌های داده، این دو ماژول روزانه به کار می‌آیند و هر دو بخشی از کتابخانه استاندارد هستند.

مراحل قدم‌به‌قدم

  1. ۱

    math

    math.sqrt ریشه، math.ceil بالا و math.floor پایین، math.factorial و math.gcd؛ ثابت‌ها: math.pi و math.e. دقت کنید math.ceil(-2.1) برخلاف انتظار -2 می‌دهد (به سمت بالا) — رفتار ریاضی درست است ولی با int() اشتباه نگیرید که فقط برش می‌کند.

  2. ۲

    اعداد تصادفی

    random.random() عدد بین ۰ و ۱ و random.randint(1, 6) عدد صحیح شامل دو سر — تاس! random.uniform(min, max) اعشاری در بازه. برای نمایش احتمال‌ها و شبیه‌سازی‌های ساده کافی است و نیازی به کتابخانه بیرونی ندارد.

  3. ۳

    انتخاب و مخلوط‌کردن

    random.choice(lst) یک عضو تصادفی، random.sample(lst, k) k عضو بدون تکرار — قرعه‌کشی واقعی! random.shuffle(lst) در جا به‌هم می‌ریزد. برای انتخاب وزن‌دار (بخت‌آزمایی با احتمال متفاوت) choices با weights دارد.

  4. ۴

    seed — تکرارپذیری

    random.seed(42) موتور تصادفی را ثابت می‌کند؛ دفعات بعدی اجرا همان دنباله را می‌دهد — برای تست و دمو و مقاله‌های علمی که «قابل تکرار بودن» شرط است حیاتی. در اجرای نهایی برنامه seed نزنید تا تصادف واقعی بماند.

نکات مهم

  • ◆ randint شامل هر دو سر بازه است؛ فرقش با uniform همین است.
  • ◆ قرعه‌کشی بدون تکرار = sample نه چند بار choice.
  • ◆ برای تست‌های تکرارپذیر seed ثابت بگذارید.

کد یا مسیر نمونه

import math
import random

print(math.sqrt(144))            # 12.0
print(math.ceil(2.1), math.floor(2.9))
print(math.factorial(5), math.gcd(48, 18))
print(round(math.pi, 5))

random.seed(42)                  # تکرارپذیر برای تست

print(random.random())           # بین ۰ و ۱
print(random.randint(1, 6))      # تاس

names = ["علی", "سارا", "رضا", "بابک", "مریم"]
print("برنده:", random.choice(names))
print("سه برنده:", random.sample(names, 3))    # بدون تکرار

deck = list(range(1, 11))
random.shuffle(deck)
print("بشته:", deck)

# شبیه‌سازی: درصد شیر اورز در ۱۰۰۰ پرتاب
heads = sum(1 for _ in range(1000) if random.random() < 0.5)
print(f"شیر: {heads / 10:.1f}%")

پرسش و پاسخ این درس (۰)

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه خود را بنویسید

کپچا

دیدگاه شما پس از تأیید مدیر نمایش داده می‌شود.