فصل ۱ — مبانی گیت
گیت چیست و چرا هر برنامهنویس لازمش دارد؟ دیدن تاریخچه و تفاوتها: log و diffفصل ۲ — شاخهها و همکاری
شاخهها: کار موازی بدون بههمریختگی گیتهاب: push، pull و clone ابزارهای نجات: stash، .gitignore و status های خاصفصل ۳ — نصب، پیکربندی و کار روزمره
از کپیکاری تا گیت: انواع سیستم نسخهبری نصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس پیکربندی گیت: سطوح تنظیم و تنظیمات کاربردی چرخه حیات فایل: untracked تا committed .gitignore در عمق: الگوها و ترفندها ناحیه استیج در عمق: add -p و ساخت commit دقیق پیام commit حرفهای و Conventional Commitsفصل ۴ — تاریخچه و بازرسی
HEAD و گراف تاریخچه log حرفهای: فیلتر و جستجو در تاریخچه diff در عمق: مقایسه commitها و شاخهها blame در عمق: نویسنده هر خط restore و clean: پاکسازی ناحیه کاری reflog: نجات commitهای گمشدهفصل ۵ — ادغام و بازنویسی تاریخچه
merge در عمق: fast-forward و سهطرفه حل تعارض گامبهگام rebase: کاشت commitها روی پایه جدید rebase تعاملی: پاکسازی commitها قبل از PR cherry-pick: برداشتن یک commit مشخص revert، reset و restore: سه مسیر بازگشتفصل ۶ — گیتهاب و همکاری
کلیدهای SSH برای گیتهاب clone و جریان fork fetch و pull: همگامسازی با ریموت Pull Request: از شاخه تا merge بازبینی کد در Pull Request تگ و انتشار نسخه CI با گیتهاب اکشنزفصل ۷ — ابزارهای پیشرفته و امنیت
امضای commit و ایمنسازی مخزن stash در عمق: مدیریت کارهای نیمهتمام bisect: پیدا کردن commit مقصر با جستجوی دودویی worktree: دو کار موازی، یک مخزن submodules: مخزن داخل مخزن گیت هوکها: خودکارسازی لحظههای گیت فایلهای حجیم: LFS و .gitattributesفصل ۸ — جریانهای کاری و جمعبندی
جریانهای کاری: Git Flow، GitHub Flow و Trunk-Based مونوریپو در برابر پولیریپو نگهداری مخزن: اندازه، gc و پاکسازی اصول حرفهای و aliasهای کاربردی چیتشیت: همه دستورهای دوره در یک صفحهنصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس
نصب گیت چند دقیقه بیشتر نمیگیرد اما انتخابهایش مهم است: در ویندوز نصبکننده رسمی از git-scm.com میآید و همراهش Git Bash میدهد که ترمینال یونیکسی است و همه دستورهای این دوره در همان اجرا میشوند. در مک گیت همراه ابزار خط فرمان Xcode نصب میشود یا با brew install git. در لینوکس از مخزن توزیع. بعد از نصب، git --version را بزنید و اولین پیکربندی هویت را انجام دهید تا اولین commit خطا نگیرد.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
ویندوز
نصبکننده را از git-scm.com بگیرید و گزینههای پیشفرض را بپذیرید — بهترین انتخابها همینهاست. مهمترین گزینه: Default Editor (میتوانید VS Code را انتخاب کنید بهجای Vim) و Windows Explorer integration که منوی راستکلیک Git Bash Here را میدهد.
-
۲
مک و لینوکس
مک: xcode-select --install گیت را میآورد؛ نسخه تازهتر با brew install git. لینوکس: sudo apt install git (اوبونتو/دبیان) یا sudo dnf install git (فدورا) — نسخههای مخزن گاهی کمی عقبتر از آخرین انتشار رسمی هستند.
-
۳
تأیید و هویت اولیه
git --version نشان میدهد نصب سالم است (۲.۳x امروزی است). سپس هویت: git config --global user.name "نام" و git config --global user.email "you@mail.com" — تا اولین commit بدون خطای identity انجام شود.
-
۴
ابزارهای گرافیکی
نیازی نیست، ولی کمکی هستند: GitHub Desktop برای سادهترین شروع، Sourcetree و Fork برای تیمها، و افزونه GitLens در VS Code که تاریخچه خطبهخط را در ادیتور میآورد — هرکدام زیر پوشش همان دستورهای خط فرمان هستند.
نکات مهم
- ◆ در ویندوز با Git Bash کار کنید؛ در بقیه، ترمینال پیشفرض کافی است.
- ◆ قبل از اولین commit، هویت را ست کنید وگرنه گیت اجازه نمیدهد.
- ◆ نسخه را با git --version چک کنید؛ برای دوره این، ۲.۳x عالی است.
کد یا مسیر نمونه
# ویندوز: نصب از git-scm.com سپس Git Bash را باز کنید
# مک:
xcode-select --install # یا: brew install git
# لینوکس:
sudo apt install git # اوبونتو/دبیان
# تأیید نصب
git --version # مثلاً git version 2.43.0
# هویت اولیه (یک بار برای همه پروژهها)
git config --global user.name "علی رضایی"
git config --global user.email "ali@example.com"
# دیدن پیکربندی فعلی
git config --global --list
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!