فصل ۱ — مبانی گیت

گیت چیست و چرا هر برنامه‌نویس لازمش دارد؟ دیدن تاریخچه و تفاوت‌ها: log و diff

فصل ۲ — شاخه‌ها و همکاری

شاخه‌ها: کار موازی بدون به‌هم‌ریختگی گیت‌هاب: push، pull و clone ابزارهای نجات: stash، .gitignore و status های خاص

فصل ۳ — نصب، پیکربندی و کار روزمره

از کپی‌کاری تا گیت: انواع سیستم نسخه‌بری نصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس پیکربندی گیت: سطوح تنظیم و تنظیمات کاربردی چرخه حیات فایل: untracked تا committed .gitignore در عمق: الگوها و ترفندها ناحیه استیج در عمق: add -p و ساخت commit دقیق پیام commit حرفه‌ای و Conventional Commits

فصل ۴ — تاریخچه و بازرسی

HEAD و گراف تاریخچه log حرفه‌ای: فیلتر و جستجو در تاریخچه diff در عمق: مقایسه commitها و شاخه‌ها blame در عمق: نویسنده هر خط restore و clean: پاک‌سازی ناحیه کاری reflog: نجات commitهای گم‌شده

فصل ۵ — ادغام و بازنویسی تاریخچه

merge در عمق: fast-forward و سه‌طرفه حل تعارض گام‌به‌گام rebase: کاشت commitها روی پایه جدید rebase تعاملی: پاک‌سازی commitها قبل از PR cherry-pick: برداشتن یک commit مشخص revert، reset و restore: سه مسیر بازگشت

فصل ۶ — گیت‌هاب و همکاری

کلیدهای SSH برای گیت‌هاب clone و جریان fork fetch و pull: هم‌گام‌سازی با ریموت Pull Request: از شاخه تا merge بازبینی کد در Pull Request تگ و انتشار نسخه CI با گیت‌هاب اکشنز

فصل ۷ — ابزارهای پیشرفته و امنیت

امضای commit و ایمن‌سازی مخزن stash در عمق: مدیریت کارهای نیمه‌تمام bisect: پیدا کردن commit مقصر با جستجوی دودویی worktree: دو کار موازی، یک مخزن submodules: مخزن داخل مخزن گیت هوک‌ها: خودکارسازی لحظه‌های گیت فایل‌های حجیم: LFS و .gitattributes

فصل ۸ — جریان‌های کاری و جمع‌بندی

جریان‌های کاری: Git Flow، GitHub Flow و Trunk-Based مونوریپو در برابر پولی‌ریپو نگه‌داری مخزن: اندازه، gc و پاک‌سازی اصول حرفه‌ای و aliasهای کاربردی چیت‌شیت: همه دستورهای دوره در یک صفحه
Git Tutorial فصل ۴ — تاریخچه و بازرسی درس آموزشی

log حرفه‌ای: فیلتر و جستجو در تاریخچه

git log فقط فهرست نیست. موتور جستجوی تاریخ است: با --since و --until بازه زمانی، با --author نویسنده، با --grep متن پیام و با -S رشته‌ای که در کد اضافه یا حذف شده را می‌جویید (pickaxe). پرچم‌های نمایش هم کار را انسانی می‌کنند: -p دیف کامل هر commit، --stat فهرست فایل‌های تغییرکرده و --follow تغییرات یک فایل حتی از قبل تغییر نامش را دنبال می‌کند. وقتی «کجا خراب شد؟» یا «این تابع کی آمد؟» را می‌پرسید، جواب همین فیلترهاست.

مراحل قدم‌به‌قدم

  1. ۱

    فیلتر زمان و نویسنده

    git log --since="2 weeks ago" دو هفته اخیر؛ git log --since="2026-01-01" --until="2026-03-01" بازه مشخص؛ git log --author="علی" فقط کارهای او — ترکیب هر تعداد فیلتر مجاز است و AND منطقی دارند.

  2. ۲

    جستجوی پیام

    git log --grep="موبایل" پیام‌های حاوی کلمه؛ با --oneline سریع می‌شود؛ -i بی‌توجه به بزرگی‌حروف. برای دیدن شماره issue در پیام‌ها: git log --grep="#12" — الگوی پرکاربرد در جلسات ردگیری باگ.

  3. ۳

    pickaxe با -S

    git log -S"csrf_token" همه commitهایی که تعداد وقوع این رشته در کد را تغییر داده‌اند — یعنی دقیقاً جایی که «csrf_token» آمد یا رفت؛ عالی برای پیدا کردن منشا یک متغیر یا API — نسخه regex هم دارد: -G.

  4. ۴

    دیف با هر commit

    -p هر commit را با دیف کامل می‌دهد (شلوغ است؛ با -1 ترکیب کنید: git log -p -1); --stat خلاصه تعداد خطوط هر فایل؛ و برای یک فایل خاص: git log --follow -p src/app.php — تاریخچه کامل فایل با دنبال کردن تغییر نام.

نکات مهم

  • ◆ -S رشته‌ای را می‌جوید که «آمد یا رفت» — بهترین ابزار ریشه‌یابی.
  • ◆ git log --follow تغییر نام فایل را هم دنبال می‌کند.
  • ◆ با --since="2 weeks ago" خلاصه هفته را بگیرید.

کد یا مسیر نمونه

# دو هفته اخیر با خلاصه فایل‌ها
git log --oneline --stat --since="2 weeks ago"

# کارهای یک هم‌تیمی
git log --oneline --author="زهرا"

# جستجوی پیام
git log --oneline --grep="پرداخت" -i

# این تابع از کجا آمد؟ (pickaxe)
git log --oneline -S"calcOrderTotal"

# تاریخچه کامل یک فایل حتی با تغییر نام
git log --follow --oneline -- src/app.php

# دیف کامل آخرین commit
git log -p -1

پرسش و پاسخ این درس (۰)

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه خود را بنویسید

کپچا

دیدگاه شما پس از تأیید مدیر نمایش داده می‌شود.