فصل ۱ — مبانی گیت
گیت چیست و چرا هر برنامهنویس لازمش دارد؟ دیدن تاریخچه و تفاوتها: log و diffفصل ۲ — شاخهها و همکاری
شاخهها: کار موازی بدون بههمریختگی گیتهاب: push، pull و clone ابزارهای نجات: stash، .gitignore و status های خاصفصل ۳ — نصب، پیکربندی و کار روزمره
از کپیکاری تا گیت: انواع سیستم نسخهبری نصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس پیکربندی گیت: سطوح تنظیم و تنظیمات کاربردی چرخه حیات فایل: untracked تا committed .gitignore در عمق: الگوها و ترفندها ناحیه استیج در عمق: add -p و ساخت commit دقیق پیام commit حرفهای و Conventional Commitsفصل ۴ — تاریخچه و بازرسی
HEAD و گراف تاریخچه log حرفهای: فیلتر و جستجو در تاریخچه diff در عمق: مقایسه commitها و شاخهها blame در عمق: نویسنده هر خط restore و clean: پاکسازی ناحیه کاری reflog: نجات commitهای گمشدهفصل ۵ — ادغام و بازنویسی تاریخچه
merge در عمق: fast-forward و سهطرفه حل تعارض گامبهگام rebase: کاشت commitها روی پایه جدید rebase تعاملی: پاکسازی commitها قبل از PR cherry-pick: برداشتن یک commit مشخص revert، reset و restore: سه مسیر بازگشتفصل ۶ — گیتهاب و همکاری
کلیدهای SSH برای گیتهاب clone و جریان fork fetch و pull: همگامسازی با ریموت Pull Request: از شاخه تا merge بازبینی کد در Pull Request تگ و انتشار نسخه CI با گیتهاب اکشنزفصل ۷ — ابزارهای پیشرفته و امنیت
امضای commit و ایمنسازی مخزن stash در عمق: مدیریت کارهای نیمهتمام bisect: پیدا کردن commit مقصر با جستجوی دودویی worktree: دو کار موازی، یک مخزن submodules: مخزن داخل مخزن گیت هوکها: خودکارسازی لحظههای گیت فایلهای حجیم: LFS و .gitattributesفصل ۸ — جریانهای کاری و جمعبندی
جریانهای کاری: Git Flow، GitHub Flow و Trunk-Based مونوریپو در برابر پولیریپو نگهداری مخزن: اندازه، gc و پاکسازی اصول حرفهای و aliasهای کاربردی چیتشیت: همه دستورهای دوره در یک صفحهبازبینی کد در Pull Request
بازبینی کد مهمترین ابزار کیفیت تیمی است و PR محیطش است: بازبین دیف را میخواند، کامنت میگذارد و یا Request Changes میدهد یا Approve. نقش شما نویسنده، پاسخگویی صریح به هر کامنت و پوش کد اصلاحی است. کیفیت PR خودتان کیفیت بازبینی را تعیین میکند: PR کوچک (زیر ~۴۰۰ خط دیف)، توضیح شفاف، تست و اسکرینشات برای تغییر ظاهری و commitهای منطقی. هیولای ۳۰۰۰ خطی معمولاً فقط یک Approve مکانیکی میگیرد — پس هر PR را برای «یک بازبینی ۳۰ دقیقهای» طراحی کنید نه یک روز مطالعه.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
چگونه بازبینی کنیم
اول توضیح PR و وضعیت CI (سبز بودن چکها)، بعد دیف فایلبهفایل با تمرکز بر منطق، لبههای خطا و امنیت؛ سؤال بپرسید بهجای فرمان دادن («چرا اینجا کش غیرفعال است؟» بهتر از «کش را فعال کن»)؛ nitها را برچسب nit بزنید تا وزنشان مشخص باشد.
-
۲
پاسخ به بازخورد
هر کامنت یا اصلاح میخواهد یا پاسخ؛ برای موضوعهای بحثبرانگیز، دلیل را بنویسید و در صورت توافق درست کنید و push بزنید — کامنت بهطور خودکار Resolve میشود؛ pushهای مکرر PR را زنده نگه میدارند و تاریخچه مذاکره میماند.
-
۳
فرهنگ بازبینی
بازبینی ظرف ۲۴ ساعت؛ حجم بزرگ را به نویسنده برگردانید نه اینکه نصفه بازبینی کنید؛ انتخاب استراتژی merge هم توافقی است — و یادتان باشد: کد را نقد میکنید نه آدم را؛ جملههای «پیشنهاد:» و «سؤال:» جو را حرفهای نگه میدارند.
-
۴
چکلیست بازبین
آیا تست دارد؟ آیا ورودیها اعتبارسنجی میشوند؟ آیا پیامهای خطا مفیدند؟ آیا چیزی در .gitignore جا مانده؟ آیا مستندات/README آپدیت میشود؟ آیا با استاندارد کدنویسی تیم سازگار است؟ — همین شش سؤال، بیشتر باگها را قبل از merge میگیرد.
نکات مهم
- ◆ PR کوچک و توضیحدار بازبینی عمیق میگیرد؛ هیولا فقط امضا میگیرد.
- ◆ بازبین سؤال میپرسد، فرمان نمیدهد؛ نویسنده صریح پاسخ میدهد.
- ◆ CI سبز شرط شروع بازبینی معنادار است.
کد یا مسیر نمونه
# مرور PR همتیمی از خط فرمان
gh pr list
gh pr view 84
gh pr diff 84
# دیدن و کامنتگذاری در وب؛ یا:
gh pr review 84 --comment -m "پیشنهاد: این حلقه را با array_map تمیزتر کنیم"
gh pr review 84 --approve -m "بازبینی شد؛ منطق پرداخت درست است"
gh pr review 84 --request-changes -m "توکن CSRF چک نمیشود؛ لطفاً اضافه شود"
# چکلیست نویسنده قبل از باز کردن PR:
# - دیف زیر ۴۰۰ خط؟
# - تست نوشته/بهروز شده؟
# - CI سبز است؟
# - پیام commitها معنادارند؟
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!