فصل ۱ — مبانی گیت
گیت چیست و چرا هر برنامهنویس لازمش دارد؟ دیدن تاریخچه و تفاوتها: log و diffفصل ۲ — شاخهها و همکاری
شاخهها: کار موازی بدون بههمریختگی گیتهاب: push، pull و clone ابزارهای نجات: stash، .gitignore و status های خاصفصل ۳ — نصب، پیکربندی و کار روزمره
از کپیکاری تا گیت: انواع سیستم نسخهبری نصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس پیکربندی گیت: سطوح تنظیم و تنظیمات کاربردی چرخه حیات فایل: untracked تا committed .gitignore در عمق: الگوها و ترفندها ناحیه استیج در عمق: add -p و ساخت commit دقیق پیام commit حرفهای و Conventional Commitsفصل ۴ — تاریخچه و بازرسی
HEAD و گراف تاریخچه log حرفهای: فیلتر و جستجو در تاریخچه diff در عمق: مقایسه commitها و شاخهها blame در عمق: نویسنده هر خط restore و clean: پاکسازی ناحیه کاری reflog: نجات commitهای گمشدهفصل ۵ — ادغام و بازنویسی تاریخچه
merge در عمق: fast-forward و سهطرفه حل تعارض گامبهگام rebase: کاشت commitها روی پایه جدید rebase تعاملی: پاکسازی commitها قبل از PR cherry-pick: برداشتن یک commit مشخص revert، reset و restore: سه مسیر بازگشتفصل ۶ — گیتهاب و همکاری
کلیدهای SSH برای گیتهاب clone و جریان fork fetch و pull: همگامسازی با ریموت Pull Request: از شاخه تا merge بازبینی کد در Pull Request تگ و انتشار نسخه CI با گیتهاب اکشنزفصل ۷ — ابزارهای پیشرفته و امنیت
امضای commit و ایمنسازی مخزن stash در عمق: مدیریت کارهای نیمهتمام bisect: پیدا کردن commit مقصر با جستجوی دودویی worktree: دو کار موازی، یک مخزن submodules: مخزن داخل مخزن گیت هوکها: خودکارسازی لحظههای گیت فایلهای حجیم: LFS و .gitattributesفصل ۸ — جریانهای کاری و جمعبندی
جریانهای کاری: Git Flow، GitHub Flow و Trunk-Based مونوریپو در برابر پولیریپو نگهداری مخزن: اندازه، gc و پاکسازی اصول حرفهای و aliasهای کاربردی چیتشیت: همه دستورهای دوره در یک صفحهدیدن تاریخچه و تفاوتها: log و diff
قدرت گیت در تاریخچهاش است: میبینید چه کسی، کی و چه چیزی عوض کرد. git log تاریخ commitها را میدهد و git diff تفاوت خطبهخط تغییرات را نشان میدهد — ابزار اصلی فهمیدن «چه اتفاقی افتاده» هنگام دیباگ و مرور کد.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
خواندن تاریخچه
git log فهرست commitها با هش، نویسنده و پیام؛ شکل فشرده: git log --oneline — یک خط بهازای هر commit؛ گرافیکی با شاخهها: git log --oneline --graph --all.
-
۲
مشاهده تفاوتها
git diff تغییرات هنوز استیجنشده را میدهد؛ git diff --staged تفاوت فایلهای استیجشده با آخرین commit؛ git diff HEAD همهچیز نسبت به آخرین ثبت. خطهای سبز اضافهشده و قرمز حذفشدهاند.
-
۳
بازدید از یک commit
git show abc123 تغییرات همان commit را کامل میدهد؛ git show abc123:file.php محتوای فایل در آن لحظه. برای فهمیدن منشا یک خط کد: git blame file.php — هر خط با commit سازندهاش.
-
۴
برگشت به گذشته
دو راه: git checkout abc123 -- file.php نسخه قدیمی یک فایل را میآورد؛ git revert abc123 یک commit معکوس میسازد (امن برای مخازن مشترک)؛ git reset --hard abc123 پروژه را کامل به آن لحظه برمیگرداند (خطرناک برای کار مشترک!).
نکات مهم
- ◆ revert امنتر از reset --hard است چون تاریخچه را نمیشکند.
- ◆ git blame برای «این خط را کی نوشت؟» فوقالعاده است.
- ◆ هشهای کوتاه ۷ رقمی برای دستورهای روزمره کافی است.
کد یا مسیر نمونه
git log --oneline --graph --all
git diff
git diff --staged
git show HEAD~1 # commit قبلی
git blame app.js # نویسنده هر خط
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!