فصل ۱ — مبانی گیت
گیت چیست و چرا هر برنامهنویس لازمش دارد؟ دیدن تاریخچه و تفاوتها: log و diffفصل ۲ — شاخهها و همکاری
شاخهها: کار موازی بدون بههمریختگی گیتهاب: push، pull و clone ابزارهای نجات: stash، .gitignore و status های خاصفصل ۳ — نصب، پیکربندی و کار روزمره
از کپیکاری تا گیت: انواع سیستم نسخهبری نصب گیت روی ویندوز، مک و لینوکس پیکربندی گیت: سطوح تنظیم و تنظیمات کاربردی چرخه حیات فایل: untracked تا committed .gitignore در عمق: الگوها و ترفندها ناحیه استیج در عمق: add -p و ساخت commit دقیق پیام commit حرفهای و Conventional Commitsفصل ۴ — تاریخچه و بازرسی
HEAD و گراف تاریخچه log حرفهای: فیلتر و جستجو در تاریخچه diff در عمق: مقایسه commitها و شاخهها blame در عمق: نویسنده هر خط restore و clean: پاکسازی ناحیه کاری reflog: نجات commitهای گمشدهفصل ۵ — ادغام و بازنویسی تاریخچه
merge در عمق: fast-forward و سهطرفه حل تعارض گامبهگام rebase: کاشت commitها روی پایه جدید rebase تعاملی: پاکسازی commitها قبل از PR cherry-pick: برداشتن یک commit مشخص revert، reset و restore: سه مسیر بازگشتفصل ۶ — گیتهاب و همکاری
کلیدهای SSH برای گیتهاب clone و جریان fork fetch و pull: همگامسازی با ریموت Pull Request: از شاخه تا merge بازبینی کد در Pull Request تگ و انتشار نسخه CI با گیتهاب اکشنزفصل ۷ — ابزارهای پیشرفته و امنیت
امضای commit و ایمنسازی مخزن stash در عمق: مدیریت کارهای نیمهتمام bisect: پیدا کردن commit مقصر با جستجوی دودویی worktree: دو کار موازی، یک مخزن submodules: مخزن داخل مخزن گیت هوکها: خودکارسازی لحظههای گیت فایلهای حجیم: LFS و .gitattributesفصل ۸ — جریانهای کاری و جمعبندی
جریانهای کاری: Git Flow، GitHub Flow و Trunk-Based مونوریپو در برابر پولیریپو نگهداری مخزن: اندازه، gc و پاکسازی اصول حرفهای و aliasهای کاربردی چیتشیت: همه دستورهای دوره در یک صفحهفصل ۶ — ادغام پیشرفته
استراتژیهای حل merge: ours، theirs و octopusفصل ۹ — خودکارسازی
هوکها در عمل: pre-commit با lint و تستفصل ۱۰ — گیتهاب عملی
انتشار سایت با GitHub Pages Issues و Projects: مدیریت کار تیمی README و مستندسازی مخزنفصل ۱۱ — امنیت مخزن
کلیدها و داده حساس در مخزن: پیشگیری و پاکسازیفصل ۱۲ — شخصیسازی
alias و اسکریپتهای شخصی گیت ابزارهای diff و merge بصریفصل ۱۳ — استقرار
مخزن bare و دیپلوی با هوک post-receiveفصل ۱۴ — درون گیت
آبجکتها و gc: گیت چطور تاریخچه را ذخیره میکند patch: اشتراک تغییرات بدون مخزن مشترکفصل ۱۵ — نجات در بحران
راهنمای بحران: سناریوهای «فقط نجاتش بده»alias و اسکریپتهای شخصی گیت
aliasها دستورهای تکراری را کوتاه میکنند؛ ۵-۶ alias خوب روزانه دهها ثانیه و کلی ذهن را آزاد میکند. alias میتواند شِل کامل باشد نه فقط گیت.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
aliasهای پایه
git config --global alias.st "status -sb"؛ alias.co switch؛ alias.cm "commit -m"؛ alias.lg "log --oneline --graph --all --decorate" — این lg دید گرافیکی تاریخچه با یک دستور میدهد؛ بیشترین استفاده روزانه.
-
۲
aliasهای نجات
undo = reset --soft HEAD~1 (آخرین commit را باز میکند ولی تغییرات میماند)؛ amend-last = commit --amend --no-edit؛ wipe = clean -fd (پاکسازی untracked). اینها را حفظ کنید، نجاتبخشاند.
-
۳
alias شِلدار
alias با ! شروع میشود یعنی شِل: alias.sync = "!git fetch origin && git rebase origin/main" — ترکیب چند دستور در یک کلمه. برای چرخههای کاری روزانه عالی است.
-
۴
فایل config و تیم
aliasها در ~/.gitconfig هستند؛ برای تیم، بخش [alias] را در README یا dotfiles مخزن شخصی نگه دارید. فایل .gitconfig خود را در ریپوی dotfiles نسخه کنید.
نکات مهم
- ◆ alias جایگزین فهم نیست؛ اول دستور کامل را یاد بگیرید.
- ◆ alias پیچیده را با bash function بنویسید اگر چند آرگومان میگیرد.
- ◆ در tab-completion گیت aliasها هم autocomplete میشوند.
کد یا مسیر نمونه
git config --global alias.lg "log --oneline --graph --all --decorate"
git config --global alias.undo "reset --soft HEAD~1"
git config --global alias.sync "!git fetch origin && git rebase origin/main"
git config --global alias.wip '!git add -A && git commit -m "wip"'
git lg # تاریخچه گرافیکی
git undo # باز کردن آخرین commit
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!