فصل ۱ — شروع و سینتکس
CSS چیست و چگونه ظاهر HTML را عوض میکند؟ سینتکس و آناتومی دستور CSS انتخابگرها: تگ، کلاس، id و ترکیبها کاسکاد، اولویت و ارثبریفصل ۲ — رنگ، متن و فونت
رنگ و پسزمینه در CSS فرمتبندی متن: align، decoration، transform و line-height فونتها: font-family و فونتهای وبفصل ۳ — باکسمدل و فاصلهها
باکسمدل: content، padding، border و margin box-sizing و ریست استاندارد صفحه اندازهها و واحدها: px، %، rem، vwفصل ۴ — چیدمان مدرن
پراپرتی display و رفتار المانها فلکسباکس: چیدمان یکبعدی مدرن گرید: چیدمان دوبعدی حرفهای طراحی واکنشگرا و مدیاکوئریفصل ۵ — پسزمینه، سایه و افکت
پسزمینهها: رنگ، تصویر، گرادیان و کاور سایه جعبه و سایه متن: عمق بدهید ترنزیشن: انیمیشن نرم حالتها انیمیشن با keyframes: چرخههای پیوسته گرادیان و افکتهای شیشهای (Glassmorphism)فصل ۶ — ابزارهای نهایی
متغیرهای CSS و تم تیره/روشن ترنسفورم: چرخش، بزرگنمایی و جابهجایی position: نسبی، مطلق، ثابت و چسبان سرریز و اسکرول: مدیریت محتوای بیمکان بهترین شیوهها و جمعبندی دوره CSSفصل ۷ — انتخابگر پیشرفته و جزئیات جعبه
انتخابگرهای اتریبیوت: هدفگیری با href و type شبهکلاسهای ساختاری: nth-child، not، is و has شبهعناصر: before، after، placeholder و selection فروریختن margin: چرا فاصلهها جمع میشوند؟ outline و حلقه فوکوس: مرزی که فضا نمیگیرد border-image: قاب گرادیانی و تصویریفصل ۸ — واحدها و چیدمان پیشرفته
واحدها در عمق: em ترکیبی، ch و dvh calc، clamp، min و max: ریاضی درون CSS فلکس در عمق: order، align-self و الگوهای رشد گرید در عمق: auto-fit در برابر auto-fill و جایگذاری خطی چندستونه: columns و شکستن مطمئن aspect-ratio: نسبت ابعاد بدون هک padding پراپرتیهای منطقی: با inset-inline و RTL تمیز بنویسیدفصل ۹ — افکتهای بصری پیشرفته
object-fit: تصویر در قاب بدون کشیدگی filter: بلور، سیاهوسفید و تنظیم نور رنگ حالتهای ترکیب: mix-blend-mode و duotone انیمیشن پیشرفته: steps، چند انیمیشن و play-stateفصل ۱۰ — لایهها، اسکرول و تعامل
ترنسفورم سهبعدی: perspective و کارت فلپ z-index و زمینه پشته: چرا ۹۹۹۹ هم جواب نمیدهد؟ display، visibility و opacity: سه شکل پنهان شدن scroll-behavior و scroll-snap: اسکرول مهارشده cursor و pointer-events: کنترل تعاملفصل ۱۱ — ویژگیهای مدرن و حالتهای ویژه
مدیافیچرها: تم تیره، کاهش حرکت و لمس کانتینر کوئری: استایل بر اساس قاب والد accent-color و caret-color: رنگ بومی فرمها user-select و resize: مهار رفتار کاربر استایل چاپ: @media printborder-image: قاب گرادیانی و تصویری
border-image اجازه میدهد بهجای خط ساده یکرنگ، یک تصویر یا گرادیان بهعنوان قاب دور المان کشیده شود — قاب گرادیانی تیترها و کارتهای ویژه بدون تصویر خروجی گرفتن از فتوشاپ. سینتکسش کمی عجیب است: باید هم border-width و border-style بدهید هم عدد slice؛ و یک محدودیت شناختهشده دارد که با border-radius همکاری نمیکند. در این درس هر دو را میبینید و برای گوشهگرد هم راهحل جایگزین میگیرید.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
سینتکس پایه
سه قطعه لازم است: border: 4px solid; (ضخامت و نوع، رنگ مهم نیست)، و border-image: linear-gradient(135deg, #4f46e5, #ec4899) 1; عدد ۱ بدون واحد «slice» است: تصویر را به ۱ پیکسل از هر لبه میبُرد و بقیه را دور قاب میکشد. برای گرادیان همین عدد ۱ الگوی استاندارد است.
-
۲
slice و عرض
عدد slice مشخص میکند لبههای تصویر منبع کجا ببریده شوند؛ مقادیر بزرگتر (مثل 30 برای تصویر واقعی) بخش لبهدار را حفظ میکنند. میتوانید عرض قاب را جدا بدهید: border-image-slice: 30; border-image-width: 10px; تا تصویر با ضخامت دلخواه روی لبه بنشیند.
-
۳
محدودیت مهم: گوشه گرد
border-image از border-radius تبعیت نمیکند و قاب در گوشههای گرد بریده نمیشود. برای «قاب گرادیانی گوشهگرد» راهحل بهتر: پسزمینه دوتایی — background: linear-gradient(جعبهداخلی) padding-box, linear-gradient(گرادیان) border-box; با border شفاف و border-radius — تکنیک مدرنی که همهجا درست کار میکند.
-
۴
کجاها میخواهد؟
قاب گرادیانی دور کارت تخفیف، حاشیه هشدارها و کارتهای ویژه. اگر فقط یک قاب ساده میخواهید همان border یکرنگ کافی است؛ border-image را برای لحظههایی نگه دارید که گرادیان واقعاً معنا دارد.
نکات مهم
- ◆ border-image با border-radius کار نمیکند؛ برای گوشه گرد از ترفند دو پسزمینه استفاده کنید.
- ◆ عدد slice بدون واحد میآید؛ نوشتن 1px غلط است، فقط 1.
- ◆ border-style: solid را فراموش نکنید؛ بدون آن قاب هرگز رندر نمیشود.
کد یا مسیر نمونه
/* قاب گرادیانی ساده (بدون گوشه گرد) */
.frame {
border: 4px solid;
border-image: linear-gradient(135deg, #4f46e5, #ec4899) 1;
padding: 16px;
}
/* قاب گرادیانی گوشهگرد — راه مدرن */
.frame-round {
border: 3px solid transparent;
border-radius: 14px;
background:
linear-gradient(#ffffff, #ffffff) padding-box,
linear-gradient(135deg, #4f46e5, #ec4899) border-box;
padding: 16px;
}
اجرای زنده کد CSS
کد را ویرایش کنید و «اجرای کد» را بزنید — خروجی واقعی مرورگر همینجا رندر میشود؛ مثل آزمایشگاه w3schools.
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!