فصل ۱ — شروع و سینتکس

CSS چیست و چگونه ظاهر HTML را عوض می‌کند؟ سینتکس و آناتومی دستور CSS انتخابگرها: تگ، کلاس، id و ترکیب‌ها کاسکاد، اولویت و ارث‌بری

فصل ۲ — رنگ، متن و فونت

رنگ و پس‌زمینه در CSS فرمت‌بندی متن: align، decoration، transform و line-height فونت‌ها: font-family و فونت‌های وب

فصل ۳ — باکس‌مدل و فاصله‌ها

باکس‌مدل: content، padding، border و margin box-sizing و ریست استاندارد صفحه اندازه‌ها و واحدها: px، %، rem، vw

فصل ۴ — چیدمان مدرن

پراپرتی display و رفتار المان‌ها فلکس‌باکس: چیدمان یک‌بعدی مدرن گرید: چیدمان دوبعدی حرفه‌ای طراحی واکنش‌گرا و مدیاکوئری

فصل ۵ — پس‌زمینه، سایه و افکت

پس‌زمینه‌ها: رنگ، تصویر، گرادیان و کاور سایه جعبه و سایه متن: عمق بدهید ترنزیشن: انیمیشن نرم حالت‌ها انیمیشن با keyframes: چرخه‌های پیوسته گرادیان و افکت‌های شیشه‌ای (Glassmorphism)

فصل ۶ — ابزارهای نهایی

متغیرهای CSS و تم تیره/روشن ترنسفورم: چرخش، بزرگ‌نمایی و جابه‌جایی position: نسبی، مطلق، ثابت و چسبان سرریز و اسکرول: مدیریت محتوای بی‌مکان بهترین شیوه‌ها و جمع‌بندی دوره CSS

فصل ۷ — انتخابگر پیشرفته و جزئیات جعبه

انتخابگرهای اتریبیوت: هدف‌گیری با href و type شبه‌کلاس‌های ساختاری: nth-child، not، is و has شبه‌عناصر: before، after، placeholder و selection فروریختن margin: چرا فاصله‌ها جمع می‌شوند؟ outline و حلقه فوکوس: مرزی که فضا نمی‌گیرد border-image: قاب گرادیانی و تصویری

فصل ۸ — واحدها و چیدمان پیشرفته

واحدها در عمق: em ترکیبی، ch و dvh calc، clamp، min و max: ریاضی درون CSS فلکس در عمق: order، align-self و الگوهای رشد گرید در عمق: auto-fit در برابر auto-fill و جای‌گذاری خطی چندستونه: columns و شکستن مطمئن aspect-ratio: نسبت ابعاد بدون هک padding پراپرتی‌های منطقی: با inset-inline و RTL تمیز بنویسید

فصل ۹ — افکت‌های بصری پیشرفته

object-fit: تصویر در قاب بدون کشیدگی filter: بلور، سیاه‌وسفید و تنظیم نور رنگ حالت‌های ترکیب: mix-blend-mode و duotone انیمیشن پیشرفته: steps، چند انیمیشن و play-state

فصل ۱۰ — لایه‌ها، اسکرول و تعامل

ترنسفورم سه‌بعدی: perspective و کارت فلپ z-index و زمینه پشته: چرا ۹۹۹۹ هم جواب نمی‌دهد؟ display، visibility و opacity: سه شکل پنهان شدن scroll-behavior و scroll-snap: اسکرول مهارشده cursor و pointer-events: کنترل تعامل

فصل ۱۱ — ویژگی‌های مدرن و حالت‌های ویژه

مدیافیچرها: تم تیره، کاهش حرکت و لمس کانتینر کوئری: استایل بر اساس قاب والد accent-color و caret-color: رنگ بومی فرم‌ها user-select و resize: مهار رفتار کاربر استایل چاپ: @media print
CSS Tutorial فصل ۷ — انتخابگر پیشرفته و جزئیات جعبه درس آموزشی

شبه‌عناصر: before، after، placeholder و selection

شبه‌عناصر با دونقطه دوتایی (::) بخشی از یک المان را هدف می‌گیرند که خودش تگ جداگانه ندارد: جای قبل و بعد محتوا، متن راهنمای فیلد، حرف اول پاراگراف و بولت لیست. مهم‌ترین زوج ::before و ::after هستند: با اتریبیوت content محتوای تزئینی می‌سازند — بج، فلش، خط جداکننده، شماره — بدون یک المان اضافه در HTML. تسلط بر این دو یعنی HTML تمیز می‌ماند و تزئینات در CSS زندگی می‌کنند.

مراحل قدم‌به‌قدم

  1. ۱

    before و after با content

    .badge::before { content: "جدید"; } متنی را قبل از محتوای المان می‌گذارد. بدون content (حتی content: "") این شبه‌المان‌ها رندر نمی‌شوند. برای شکل‌های هندسی هم به‌کار می‌روند: content: "" با display:block و پس‌زمینه، دایره یا خط می‌سازد.

  2. ۲

    placeholder و selection

    input::placeholder رنگ و فونت متن راهنما را تنظیم می‌کند — معمولاً خاکستری روشن‌تر از متن اصلی. ::selection رنگ هایلایت متن انتخاب‌شده را عوض می‌کند: touch کوچک ولی به‌یادماندنی برای هویت برند.

  3. ۳

    first-letter و marker

    p::first-letter حرف اول را درشت می‌کند (حرف اِیتالیک در متن انگلیسی کلاسیک) — در فارسی چون حروف چسبیده‌اند معمولاً به‌کار نمی‌آید ولی برای لی‌های بولت‌دار ::marker رنگ و اندازه بولت را عوض می‌کند که برای فارسی کاملاً کاربردی است.

  4. ۴

    الگوهای کاربردی

    سه الگو که مدام لازم می‌شود: شماره‌گذاری خودکار با counter (counter-reset روی والد و content: counter(x) روی ::before)، فلش جداکننده breadcrumb با ::after { content: "←"; } در RTL و اورلی نیمه‌شفاف روی کارت با ::before position:absolute.

نکات مهم

  • ◆ بدون content شبه‌المان هرگز نمایش داده نمی‌شود؛ content: "" هم یک مقدار است.
  • ◆ توجه: content به صفحه‌خوان‌ها اعلام می‌شود؛ متن مهم را با content ننویسید، تزئینی‌ها را.
  • ◆ بج‌ها و فلش‌ها را همیشه با ::after بسازید نه با المان‌های خالی span در HTML.

کد یا مسیر نمونه

/* بج با before */
.new::before {
  content: "جدید";
  background: #ec4899;
  color: white;
  font-size: 11px;
  padding: 2px 8px;
  border-radius: 999px;
  margin-inline-end: 8px;
}

/* فلش RTL در breadcrumb با after */
.crumb li:not(:last-child)::after { content: " ←"; color: #9ca3af; }

/* رنگ متن راهنما و هایلایت انتخاب */
input::placeholder { color: #9ca3af; }
::selection { background: #4f46e5; color: white; }

/* بولت رنگی */
ul.lix li::marker { color: #ec4899; }

اجرای زنده کد CSS

editor.html
در حال آماده‌سازی زمین بازی…

کد را ویرایش کنید و «اجرای کد» را بزنید — خروجی واقعی مرورگر همین‌جا رندر می‌شود؛ مثل آزمایشگاه w3schools.

پرسش و پاسخ این درس (۰)

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه خود را بنویسید

کپچا

دیدگاه شما پس از تأیید مدیر نمایش داده می‌شود.