فصل ۱ — شروع و سینتکس
CSS چیست و چگونه ظاهر HTML را عوض میکند؟ سینتکس و آناتومی دستور CSS انتخابگرها: تگ، کلاس، id و ترکیبها کاسکاد، اولویت و ارثبریفصل ۲ — رنگ، متن و فونت
رنگ و پسزمینه در CSS فرمتبندی متن: align، decoration، transform و line-height فونتها: font-family و فونتهای وبفصل ۳ — باکسمدل و فاصلهها
باکسمدل: content، padding، border و margin box-sizing و ریست استاندارد صفحه اندازهها و واحدها: px، %، rem، vwفصل ۴ — چیدمان مدرن
پراپرتی display و رفتار المانها فلکسباکس: چیدمان یکبعدی مدرن گرید: چیدمان دوبعدی حرفهای طراحی واکنشگرا و مدیاکوئریفصل ۵ — پسزمینه، سایه و افکت
پسزمینهها: رنگ، تصویر، گرادیان و کاور سایه جعبه و سایه متن: عمق بدهید ترنزیشن: انیمیشن نرم حالتها انیمیشن با keyframes: چرخههای پیوسته گرادیان و افکتهای شیشهای (Glassmorphism)فصل ۶ — ابزارهای نهایی
متغیرهای CSS و تم تیره/روشن ترنسفورم: چرخش، بزرگنمایی و جابهجایی position: نسبی، مطلق، ثابت و چسبان سرریز و اسکرول: مدیریت محتوای بیمکان بهترین شیوهها و جمعبندی دوره CSSفصل ۷ — انتخابگر پیشرفته و جزئیات جعبه
انتخابگرهای اتریبیوت: هدفگیری با href و type شبهکلاسهای ساختاری: nth-child، not، is و has شبهعناصر: before، after، placeholder و selection فروریختن margin: چرا فاصلهها جمع میشوند؟ outline و حلقه فوکوس: مرزی که فضا نمیگیرد border-image: قاب گرادیانی و تصویریفصل ۸ — واحدها و چیدمان پیشرفته
واحدها در عمق: em ترکیبی، ch و dvh calc، clamp، min و max: ریاضی درون CSS فلکس در عمق: order، align-self و الگوهای رشد گرید در عمق: auto-fit در برابر auto-fill و جایگذاری خطی چندستونه: columns و شکستن مطمئن aspect-ratio: نسبت ابعاد بدون هک padding پراپرتیهای منطقی: با inset-inline و RTL تمیز بنویسیدفصل ۹ — افکتهای بصری پیشرفته
object-fit: تصویر در قاب بدون کشیدگی filter: بلور، سیاهوسفید و تنظیم نور رنگ حالتهای ترکیب: mix-blend-mode و duotone انیمیشن پیشرفته: steps، چند انیمیشن و play-stateفصل ۱۰ — لایهها، اسکرول و تعامل
ترنسفورم سهبعدی: perspective و کارت فلپ z-index و زمینه پشته: چرا ۹۹۹۹ هم جواب نمیدهد؟ display، visibility و opacity: سه شکل پنهان شدن scroll-behavior و scroll-snap: اسکرول مهارشده cursor و pointer-events: کنترل تعاملفصل ۱۱ — ویژگیهای مدرن و حالتهای ویژه
مدیافیچرها: تم تیره، کاهش حرکت و لمس کانتینر کوئری: استایل بر اساس قاب والد accent-color و caret-color: رنگ بومی فرمها user-select و resize: مهار رفتار کاربر استایل چاپ: @media printترنسفورم: چرخش، بزرگنمایی و جابهجایی
transform المان را بصری جابهجا، چرخش و بزرگوکوچک میکند بدون اینکه چیدمان را بههم بریزد — چون حرکت فقط روی نمایش است نه جای واقعی المان. به همین دلیل انیمیشنهای سنگین هم با transform روان میمانند. همراه ترنزیشن، ستون فقرات تعاملات زنده است.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
چهار تابع پایه
translate(x,y) جابهجایی: translateX(-8px) به چپ. scale(n) بزرگنمایی: scale(1.05) پنجدرصد بزرگتر. rotate(deg) چرخش: rotate(45deg). skew کجکردن که کمتر استفاده میشود. میتوانید چند تابع با فاصله ترکیب کنید: transform: translateY(-4px) scale(1.02).
-
۲
مبدأ چرخش transform-origin
پیشفرض مرکز المان است؛ rotate از گوشه لازم شد: transform-origin: bottom right. برای آیکونهایی که از گوشه باز میشوند و فلشهای هاور بهکار میرود.
-
۳
ترفند دکمه و کارت
سه تعامل استاندارد: کارت hover با translateY(-4px)؛ دکمه active با scale(.97) حس فشردن؛ آیکون فلش با translateX(-3px) در RTL. اینها با ترنزیشن ترکیب شوند و رابط «زنده» میشود.
-
۴
مرکز کامل با translate
قبل از فلکس، مرکزکردن مطلق با position:absolute + left:50% + top:50% + translate(-50%,-50%) انجام میشد؛ هنوز در لودرها و تولتیپها میبینیدش: .tooltip { position:absolute; left:50%; top:100%; transform:translateX(-50%); }.
-
۵
flip و آینه
scaleX(-1) آیکن را آینه میکند (برای RTL کردن آیکونهای جهتدار مثل فلشها)؛ rotateY(180deg) افکت فلش کارت دوطرفه میسازد که در کارتهای پرسشوپاسخ محبوب است.
نکات مهم
- ◆ انیمیشنها را با transform بچرخانید نه با top/left؛ transform روی GPU رندر میشود.
- ◆ ترکیب چند تابع با فاصله ممکن است؛ ترتیبشان اثر دارد.
- ◆ scale روی متن را خیلی زیاد نکنید (بیش از ۱.۱) تا لرزش حس نشود.
کد یا مسیر نمونه
.card:hover { transform: translateY(-4px) scale(1.01); }
.btn:active { transform: scale(.97); }
.icon-arrow { transition: transform .2s; }
a:hover .icon-arrow { transform: translateX(-3px); } /* RTL */
.spinner { animation: spin 1s linear infinite; }
@keyframes spin { to { transform: rotate(360deg); } }
اجرای زنده کد CSS
کد را ویرایش کنید و «اجرای کد» را بزنید — خروجی واقعی مرورگر همینجا رندر میشود؛ مثل آزمایشگاه w3schools.
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!