فصل ۱ — آشنایی با SQL و دیتابیس

دیتابیس رابطه‌ای چیست و SQL چه می‌کند؟ نصب و ابزارها: MySQL، SQLite و کلاینت‌ها CREATE TABLE: ساختن جدول با انواع و کلیدها انواع داده: انتخاب ستون درست کامنت، semicolon و قواعد نوشتن کوئری

فصل ۲ — واکشی داده (SELECT)

SELECT — واکشی ستون‌ها و سطرها LIKE، IN، BETWEEN و NULL — شرط‌های حرفه‌ای JOIN — ترکیب جدول‌ها تجمیع پیشرفته: HAVING، CASE و توابع پنجره‌ای WHERE پایه: شرط‌ها و عملگرهای مقایسه ORDER BY و LIMIT: مرتب‌سازی و صفحه‌بندی DISTINCT و مقادیر یکتا توابع متن: CONCAT، SUBSTRING، TRIM و REPLACE توابع تاریخ: NOW، DATE_FORMAT و فیلتر دوره‌ای NULL: مقایسه، IS NULL و COALESCE زیرکوئری: SELECT داخل WHERE و FROM IN و EXISTS: چک عضویت سریع UNION و ترکیب نتایج از جدول‌های مختلف LEFT/RIGHT OUTER JOIN: حتی وقتی طرف دوم خالی است Self JOIN: جدول با خودش — سلسله‌مراتب و جفت‌ها CASE WHEN: منطق شرطی داخل SELECT

فصل ۳ — تغییر داده

INSERT، UPDATE و DELETE — نوشتن امن ALTER TABLE: اضافه/تغییر ستون‌ها بعد از راه‌اندازی DELETE، TRUNCATE و DROP: سه سطح پاک‌سازی CONSTRAINTها: UNIQUE، CHECK، DEFAULT و NOT NULL UPSERT: درج یا به‌روزرسانی در یک دستور ورود داده انبوه: multi-row، LOAD DATA و بهینه حذف نرم: deleted_at به‌جای DELETE

فصل ۴ — طراحی دیتابیس

طراحی جدول و روابط: PK، FK و نرمال‌سازی نرمال‌سازی 1NF تا 3NF با مثال واقعی ایندکس: چطور کار می‌کند و کجا لازم است رابطه چند‌به‌چند: جدول واسط از نیازمندی به ERD: طراحی قبل از کد AUTO_INCREMENT یا UUID: شناسه را درست انتخاب کنید charset و collation برای فارسی: utf8mb4 درست Migration: تغییر اسکیما با تاریخچه قابل بازگشت

فصل ۵ — SQL در برنامه

SQL در PHP و Node — اتصال امن و ضد SQL Injection CRUD کامل با PDO در PHP SQLite در Node.js: better-sqlite3 سریع و ساده صفحه‌بندی درست: OFFSET و cursor-based جستجوی متنی: LIKE و FULLTEXT

فصل ۶ — ویو و منطق پایگاه

VIEW: کوئری ذخیره‌شده به‌عنوان جدول مجازی تراکنش: ACID و BEGIN/COMMIT/ROLLBACK Stored Procedure و Function: منطق داخل دیتابیس Trigger: عملیات خودکار روی تغییر داده

فصل ۷ — کارایی و بهینه‌سازی

EXPLAIN: خواندن پلن اجرا کوئری کند: یافتن و درمان ایندکس covering: خواندن از فهرست بدون رفتن به جدول جدول‌های summary: گزارش سنگین را از قبل حساب کنید

فصل ۸ — SQL پیشرفته

CTE و recursive: WITH و پیمایش سلسله‌مراتب امنیت سطح دیتابیس: کاربران، مجوزها و ضد injection بکاپ و بازیابی: mysqldump و SQLite نکات عملی سرپا: خطاهای رایج و عادت‌های حرفه‌ای

پروژه عملی پایان دوره

پروژه پایانی ۱ — دیتابیس فروشگاه کوچک از طراحی تا گزارش پروژه پایانی ۲ — API وبلاگ با دیتابیس و Prepared Statements
SQL & Database Tutorial فصل ۱ — آشنایی با SQL و دیتابیس درس آموزشی

CREATE TABLE: ساختن جدول با انواع و کلیدها

جدول قلب دیتابیس رابطه‌ای است؛ CREATE TABLE نوع هر ستون، کلید اصلی و قیدها را تعریف می‌کند. طراحی جدول درست در شروع، ساعات دیباگ بعدی را می‌کاهد.

مراحل قدم‌به‌قدم

  1. ۱

    ساختار پایه

    CREATE TABLE posts (id INT AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY, title VARCHAR(200) NOT NULL, body TEXT, created_at DATETIME DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP); — در SQLite: id INTEGER PRIMARY KEY (خودکار افزایش).

  2. ۲

    کلید اصلی

    PRIMARY KEY یکتا و غیر null است؛ INT خودکار (auto increment) انتخاب پیش‌فرض است. جدول بدون PK طراحی نشده باشد مشکل به‌روزرسانی و رابطه بعدی می‌آید.

  3. ۳

    NOT NULL و DEFAULT

    هر ستون مهم را NOT NULL کنید؛ DEFAULT مقدار اولیه منطقی بدهد (۰ یا timestamp). ستون‌های nullable زیاد نشانه طراحی سست هستند — بعداً با NULL handling درگیر می‌شوید.

  4. ۴

    بازبینی ساختار

    DESCRIBE posts در MySQL و PRAGMA table_info(posts) در SQLite ساختار را نشان می‌دهد؛ SHOW TABLES لیست جدول‌ها. قبل از insert اول، ساختار را با یک DESCRIBE چک کنید.

نکات مهم

  • ◆ id را همیشه PRIMARY KEY بگذارید؛ ردیف‌ها بدون شناسه داغ می‌شوند.
  • ◆ VARCHAR اندازه واقعی بدهید نه 255 برای همه؛ ایندکس و حافظه بهتر می‌شود.
  • ◆ created_at و updated_at را از اول بگذارید؛ بعداً اضافه کردن دردناک است.

کد یا مسیر نمونه

CREATE TABLE posts (
  id INT AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY,
  title VARCHAR(200) NOT NULL,
  body TEXT,
  is_published TINYINT(1) DEFAULT 0,
  created_at DATETIME DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP,
  updated_at DATETIME ON UPDATE CURRENT_TIMESTAMP
);
DESCRIBE posts;

پرسش و پاسخ این درس (۰)

هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه خود را بنویسید

کپچا

دیدگاه شما پس از تأیید مدیر نمایش داده می‌شود.