فصل ۱ — ترمینال و سیستم فایل
ترمینال چیست و چرا توسعهدهنده به آن نیاز دارد؟ دستکاری فایل و پوشه: cp، mv، rm و find شِلها: bash، zsh و پیکربندی اولیه پیمایش: cd، pwd، ls و ساختار لینوکس فایلها: touch، cp، mv، rm و ln خواندن فایلها: cat، head، tail و less ادیتور ترمینال: nano و پایه vim جستجوی فایل: find در عمق لینکهای نمادین و سخت: ln آرشیو و فشردهسازی: tar، gzip، zip پایپها و xargs: زنجیره دستورها گلوبها و نقلقولها: قواعد نادرستکنندهی کار read: ورودی کاربر و argv در اسکریپتفصل ۲ — دسترسی و پردازش
مجوزهای فایل: chmod، chown و کاربران پردازشها: ps، kill، پسزمینه و سرویسهای systemd مجوزها در عمق: اعداد، umask و SUID کاربران، sudo و سرفایلهای ورود پردازشها در عمق: ps، top، nice و الگوها systemd: سرویسها، enable و journal cron در عمل: زمانبندی درست tmux: نشستهای پسزمینه پایدار متغیرهای محیط: export، فایلها و سررشتهها سناریوهای مجوز: webroot، deploy و دیتابیس storage blocks: mount، fstab و UUID حافظه و swap: free، OOM و تنظیم PATH و یافتن دستورها: which، type و aliasها cron پیشرفته: systemd timer و جایگزینهافصل ۳ — متن، جستجو و خط لوله
grep، pipe و متنپردازش: قدرت خط لوله یونیکس grep در عمق: الگوها، -r و رنگها sed: جایگزینی و ویرایش جریان awk: کار با ستونها و گزارشگیری cut، tr و paste: ابزارهای ریز متن jq: JSON در خط فرمان فایلهای فشرده: zgrep، zcat و بازبینی بدون استخراجفصل ۴ — سرور و نگهداری
SSH — اتصال امن به سرور و کلیدهای احراز مدیریت پکیج، کرون و نگهداری سرور SSH در عمق: config، tunnel و agent امنسازی SSH: پورت، کلید و fail2ban فایروال با ufw: پورتهای لازم فقط ابزارهای شبکه: curl، ping، ss و dig apt در عمق: نصب، repo و نگهداری دیسک و فایلسیستم: mount، LVM و فضای کامل مدیریت لاگها: journald، logrotate و تحلیل نظارت سبک: htop، df، uptime و آلارم ممیزی امنیتی سرور: چکلیست عملی اسکریپت bash درست: set، توابع و خطا تُنیم سرور: swappiness، محدودیت فایل و nginx پروژه پایانی: آمادهسازی VPS از صفر I/O و دیسک: iostat، iotop و finders نگهداری وباستک: nginx، php-fpm و اپ SSL با Let's Encrypt و تمدید بررسیهای دورهای: چکلیست هفتگیپروژه عملی پایان دوره
پروژه پایانی — آمادهسازی سرور تازه برای میزبانی سایت
Linux & Terminal Tutorial
فصل ۱ — ترمینال و سیستم فایل
درس آموزشی
جستجوی فایل: find در عمق
find ابزار جستجوی واقعی سیستم فایل است: بر اساس نام، اندازه، زمان، نوع — با -exec حتی اقدام هم میکند.
مراحل قدمبهقدم
-
۱
پایه
find /var/www -name "*.php"؛ -iname بیحساس؛ -type f/d فایل/پوشه؛ -maxdepth 2 عمق — اول دامنه را تنگ کنید تا جستجو سبک باشد.
-
۲
زمان و اندازه
-mtime +30 قدیمیتر از ۳۰ روز (لاگهای پاکشدنی)؛ -size +100M بزرگها؛ -mmin -60 تغییر در یک ساعت — سه معیار عملیاتی رایج.
-
۳
exec و delete
find . -name "*.tmp" -delete؛ find logs -name "*.gz" -mtime +90 -exec rm {} \; — حذف دستهای؛ اول بدون -exec تست کنید و خروجی را ببینید.
-
۴
ترکیب با grep
find . -name "*.php" | xargs grep -l "eval(" — فایلهای حاوی تابع خطرناک؛ ممیزی امنیتی سریع.
نکات مهم
- ◆ قبل از -delete یا -exec rm، خروجی find را ببینید.
- ◆ -mtime +N یعنی بیشتر از N روز؛ -N یعنی کمتر.
- ◆ find | xargs grep ترکیب طلایی جستجوی محتوا.
کد یا مسیر نمونه
find /var/www -name "*.log" -mtime +30 -delete
find . -type f -size +50M -exec ls -lh {} \;
find /etc -name "*.conf" | xargs grep -n "listen"
find ~/.cache -type f -atime +30 -print0 | xargs -0 rm -f
پرسش و پاسخ این درس (۰)
هنوز دیدگاهی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید!